Opinie Anja Haga

De EU zwijgt al tien jaar over de bescherming van godsdienst. Dat moet veranderen

Wed, 09 Aug 2023 06:08:29 GMT

De EU zwijgt al tien jaar over de bescherming van godsdienst. Dat moet veranderen 9-8-2023

De EU belooft al 10 jaar godsdienst te beschermen, maar brengt hier niets over naar buiten. Als nieuw Europarlementariër wil ik me inzetten om dáár iets aan te doen. En ik wil dat de speciaal gezant die de godsdienst moet bevorderen een belangrijkere status krijgt.

Veel christenen reageren lauw op de term godsdienstvrijheid. Onterecht. Verschillende mensen vragen over mijn nieuwe baan: ‘waarom godsdienstvrijheid? Dit is toch geregeld in wetten, zoals de grondwet?’ Ja, dat zou je denken. Helaas is de werkelijkheid een stuk minder rooskleurig. Zeker christenen zouden zich zorgen moeten maken.

De groep gelovigen, waaronder christenen, is een groeiende minderheid in West-Europa. Hierdoor neemt de tolerantie voor christenen af. Op dit moment hanteren verschillende Europese lidstaten wetten en beleid die de rechten van religieuze minderheidsgroepen beperken of op discriminerende wijze beïnvloeden. Zo is een voormalig minister in Finland aangeklaagd vanwege het uiten van traditionele christelijke opvattingen over huwelijk en seksualiteit. Na vrijspraak vorig jaar, gaan de aanklagers alsnog in beroep. In Nederland zijn er beperkingen op religieuze kleding, waardoor politiemensen geen kruisje meer mogen dragen. Dit is geen ver-van-onze-bed-show en zijn geen zaken die we als Nederlandse christenen achteloos kunnen laten gebeuren, omdat het religie ten onrechte stigmatiseert.

Uiteraard valt het niet zichtbaar mogen dragen van een kruisje in het niet bij het leed dat christenen in landen als Nigeria en India hebben te verduren. Het gaat ook niet om het een óf het ander, maar om het feit dat het een principiële zaak betreft. Elke gelovige zou zich mijns inziens heel erg druk moeten maken over christenen die, waar dan ook, vanwege hun geloof geterroriseerd, gemanipuleerd of financieel beperkt worden. Als christenen in veilige landen niet voor hun geloof en hun vervolgde broeders en zusters elders opkomen, wie dan wel? Juist wanneer je er ongestraft mee weg kunt komen, wat de makkelijkste weg is in het veilige westen, zou je als christen moeten staan voor godsdienstvrijheid.

In bijna een op de drie landen wereldwijd wordt de godsdienstvrijheid geschonden, blijkt uit een onlangs verschenen rapport van Kerk in Nood. Dan heb je over maar liefst 4,9 miljard mensen. In het Europees Parlement is van tijd tot tijd aandacht voor godsdienstvrijheid buiten de EU, maar leidt een dergelijk rapport niet automatisch tot actie. Eerder het tegendeel.

Na het zomerreces staat een rapport op de agenda over mensenrechten en democratie in de wereld en het beleid van de EU. In dit rapport is weliswaar een paragraaf over godsdienstvrijheid opgenomen maar dit is onvolledig. Er wordt geen woord gerept over het feit dat de EU weliswaar al tien jaar een richtlijn heeft voor promotie en bescherming van vrijheid van godsdienst of levensovertuiging, maar dat sinds de start geen enkele evaluatie van deze richtlijn openbaar is gemaakt. Je gaat je afvragen óf er de afgelopen jaren een evaluatie heeft plaatsgevonden en als dit niet zo is, waarom dit niet is gebeurd.

Hierdoor is de grote vraag, of de EU-richtlijn heeft geholpen om de vrijheid van godsdienst of levensovertuiging de afgelopen tien jaar te verbeteren, niet te beantwoorden. Ook is niet te achterhalen of mensenrechten- en vrouwenorganisaties, kerken en religieuze verenigingen zijn geraadpleegd, zoals toegezegd. Kortom, er zijn wel beloften gedaan, maar deze gaan niet gepaard met concrete acties.

In september ga ik hiermee aan de slag. Mijn inzet is dat de speciaal gezant voor de bevordering van godsdienstvrijheid Frans van Daele dezelfde status krijgt als andere Europese speciale gezanten. Dat betekent adequate ondersteuning en rapporteren aan de Europese externe dienst, in plaats van aan de Europese Commissie. De Raadswerkgroep voor mensenrechten is dan niet langer een informeel orgaan, maar krijgt een duidelijke status met helder mandaat.

Aan de slag gaan met een EU-richtlijn klinkt misschien reuzesaai, maar is hopelijk een stapje in de goede richting voor al die mensen die lijden vanwege hun geloof. Dat is het minste wat ik kan doen vanuit het veilige westen.

Op 9 augustus 2023 verschenen als column in het Nederlands Dagblad

De stress van klimaatkeuzes

Thu, 27 Jul 2023 07:58:18 GMT

De stress van klimaatkeuzes: begin maar met kleine dingen 27-7-2023

Stress! Een nieuwe warmtepomp en een elektrische auto, maar geen zonnepalen en niet meer vliegen. Het ene moet, het andere mag niet meer. Van de overheid of van onszelf. Juist wanneer je volop je steentje wilt bijdragen aan het klimaat kan je stress ervaren. Gelukkig zit het maken van goede klimaatkeuzes vaak in kleine dingen en dient het een hoger doel.

De mens is onderdeel van een prachtige schepping en heeft de opdracht om de rijkdom die de aarde biedt te gebruiken voor een goed leven. Dat betekent: een leven binnen de grenzen van onze planeet, en deze te bewaren, zodat ook volgende generaties zich kunnen blijven verwonderen over de prachtige diversiteit van Gods schepping. Niet omdat het moet, maar omdat we God liefhebben boven alles en de naaste als onszelf.

Vanuit dit geloof hebben mijn man en ik stappen gezet richting een duurzaam leven. Het huis is geïsoleerd, we leven plasticvrij en we eten lokale, biologische producten. Je zou denken dat nieuwe klimaatmaatregelen van de overheid welkom zijn, maar maar om eerlijk te zijn geven ze soms ook stress.

Den Haag en Brussel maken serieus werk van klimaatplannen zodat de Europese Unie klimaatneutraal is in 2050. Om dat doel te halen gaat er veel veranderen. Zo is vanaf 2026 de aanschaf van een warmtepomp verplicht als de cv-ketel aan vervanging toe is. Een goed idee, want zo komt Nederland van het gas af.

Beschermd stadsgezicht

Het blijkt dat monumenten uitgezonderd worden van de maatregelen, omdat dit vaak beschermde stadsgezichten zijn. Mijn man en ik wonen ook in een beschermd stadsgezicht, maar ons huis is geen monument. Niet weten wat de nieuwe regel voor ons betekent als de cv-ketel kapot gaat, geeft mij stress.

Een ander punt is de auto. Vanaf 2030 worden er alleen nog elektrische auto’s verkocht. Nu al kom je met een iets oudere diesel- of benzineauto de milieuzones van grote steden niet meer binnen. Ook onze auto niet, ondanks de dure blauwe (eigenlijk groene) diesel die we tanken. Inwisselen voor een elektrische auto is een optie, maar dan stijgt de elektriciteitsrekening nogal. Tenzij we natuurlijk zonnepanelen laten leggen. Maar helaas, dat mag niet van de gemeente. Want… beschermd stadsgezicht.

Ontmoedigd

Je zou er toch ontmoedigd van raken? Gelukkig schrijft het CBS dat de meerderheid van de Nederlanders bereid zich is in te zetten voor het klimaat. Stel je toch eens voor dat de meerderheid van de Nederlanders echt gaat stoppen met vliegen? Of dat de meeste Nederlanders alleen nog lokale seizoensgroenten eten, in plaats geïmporteerde tomaten in de winter? Als dan ook nog iedereen stopt met het gebruik van wegwerpplastic komt een klimaatneutraal Europa een heel stuk dichterbij.

Omdat een beter milieu bij onszelf begint hebben mijn man en ik nagedacht. We hebben besloten vaker met de trein te gaan reizen en in Nederland op vakantie te gaan. De elektrische auto moet nog maar even wachten. De thermostaat kan nog wel een graadje lager zolang de cv-ketel het nog doet. Ook is het nog geen 2026 en staat de zomer voor de deur. Kunnen we de stress nog even voor ons uitschuiven.

Anja is vaste columnist voor het blad 'Geandewei'. Dit is het gezamenlijke kerkblad voor Friese gemeenten van de Protestantse Kerk in Nederland.

Bovenstaand artikel is verschenen in Geandewei nr. 13 .

Anja Haga volgt Peter van Dalen op in Europees Parlement

Thu, 29 Jun 2023 17:31:00 GMT

Nieuws: Anja Haga volgt Peter van Dalen op in Europees Parlement

30 juni 2023

Europarlementariër Peter van Dalen (ChristenUnie) neemt na ruim 14 jaar afscheid van het Europees Parlement. Op deze manier maakt hij op verzoek van het landelijk bestuur ruimte voor Anja Haga, eerstvolgende op de lijst. Zij zal zijn werkzaamheden in september over nemen.

Haga is voormalig Statenlid Fryslân en voormalig wethouder van Arnhem. Haga is specialist op gebied van natuur- en klimaatzaken op Europees niveau. Ze zegt er naar uit te kijken om binnenkort het stokje over te nemen: “Het is belangrijk om het christelijk-sociale geluid steeds weer opnieuw te laten horen. Godsdienstvrijheid, de schepping en omzien naar de naaste vragen de komende jaren volop onze aandacht, juist ook op Europees niveau.”

Achtergrond Van Dalen Van Dalen begon zijn politieke carrière bij het RPF, waar hij als beleidsmedewerker in 1984 Europarlementariër Leen van der Waal ondersteunde. Zelf was Van Dalen Europarlementariër namens de ChristenUnie sinds 2009. Momenteel zit hij in zijn derde mandaatperiode. Naast “godsdienstvrijheid” en “visserij” heeft hij zich ook onder andere veel beziggehouden met de “euro” en het buitenlandbeleid van de Europese Unie.

Europa biobased

Fri, 26 May 2023 10:06:42 GMT

Europa biobased 26 mei 2023

EUROPA BIOBASED

Door Anja Haga

Europa is ambitieus als het gaat om verduurzaming van de Europese industrie. Daarbij richt het zich echter hoofdzakelijk op verduurzaming van bestaande industriële processen. Het is niet realistisch te verwachten dat op deze manier de industrie ooit klimaatneutraal zal zijn. Daarvoor is een fundamenteel nieuwe stap nodig – een soort industriële revolutie. Na de industriële en digitale revolutie is het daarom tijd voor een biobased revolutie. En de EU kan daar met wetgeving aan bijdragen.

Duidelijke doelen (regulering)

Biobased betekent gebaseerd op biomassa. Het gaat dus om het gebruik van materiaal met een biologische oorsprong, met als belangrijke toevoeging dat het binnen de verbruikstijd opnieuw moet kunnen groeien. Denk aan hout, maiszetmeel, cellulosevezels, het eiwit caseïne, polylactide of bio-plastics. Natuurlijk materiaal uit geologische afzettingen of fossiele grondstoffen vallen er dus niet onder. Er bestaat een internationale definitie van wat biobased is. [i] Biobased is overigens nog niet automatisch ook duurzaam. Als er regenwoud wordt gekapt voor het verbouwen van biobased grondstoffen, is dat niet duurzaam. Nederland zet zich daarom in Europees verband in voor een wettelijk kader. [ii]

Biobased produceren betekent dat er zoveel als mogelijk gebruik wordt gemaakt van hernieuwbare grondstoffen en hergebruikte materialen. Ondernemers zijn bij uitstek in staat in te spelen op veranderingen, mits ze weten dat investeringen op de lange termijn lonen. Daarom is het belangrijk dat de EU, duidelijkheid geeft. Zo kan de EU als helder doel stellen dat de industrie in de toekomst niet alleen ten minste 55% minder broeikasgassen uitstoot, maar ook dat veel Europese bedrijfssectoren tenminste 55% biobased en/of circulair produceren. Dit kan onderdeel worden van het ‘Fit for 55’-programma.

Biobased boeren (beprijzing)

Een biobased revolutie is niet mogelijk zonder voldoende biobased materialen. Hier ligt een grote kans voor Europese boeren en natuurorganisaties. Om te zorgen dat er voldoende materialen beschikbaar komen, zal de Europese verordening inzake landgebruik, bosbouw en landbouw (LULUCF) moeten worden uitgebreid en aangepast. Daarmee wordt het voor landbouwers en bosbeheerders niet alleen interessant om meer koolstof op hun land en bossen op te slaan, maar ook gewassen te verbouwen die geschikt zijn als biomassa. Denk bijvoorbeeld aan hennep of olifantsgras. Dat hoeft niet ten koste te gaan van voedselproductie, ook niet in Nederland zelf. Volgens de Universiteit Wageningen kunnen voedselvoorziening, bos- en natuurbeheer en biodiversiteit elkaar zelfs versterken. [iii]

Om bedrijven naar een biobased model te helpen zou het Europese emissiehandelssysteem (ETS) moeten worden omgevormd tot de Europese klimaatheffing. Deze wordt gebaseerd op meer dan alleen emissies, en gaat ook over het verbruik van niet-hernieuwbare grondstoffen. De EU kan dit voor elkaar krijgen door in wetgeving vast te leggen dat alle lidstaten een heffing toepassen voor bedrijfsmatig verbruik van materiaal dat niet hernieuwbaar is. Zoals de EU ook op andere gebieden doet, kan het hier een wettelijke taxonomie voor vastleggen, zodat percentages non-biobased zijn uit te rekenen per bedrijf of sector. Nu al heft de EU een nationale bijdrage voor niet-gerecycled plastic afval. [iv] Belastingen zijn in principe een nationale competentie, maar om te voorkomen dat grenseffecten tussen lidstaten te groot worden is het belangrijk belastingbeleid binnen de EU af te stemmen. [v]

Om deze inspanningen lonend te laten zijn is bescherming tegen niet-duurzame concurrentie nodig. De EU kan schadelijke producten op de Europese markt uitfaseren. Dat kan bijvoorbeeld met de wet tegen wereldwijde ontbossing, die producten op de EU-markt tegenhoudt als ze ten koste gaan van ontbossing of bosdegradatie. [vi] Die wet kan worden uitgebreid naar niet-recyclebaar plastic en andere producten die niet biobased zijn. Dit kan vervolgens ook uitgangspunt worden in nieuwe handelsverdragen. Eerlijk is eerlijk: met zo’n insteek zullen er minder producten op de EU-markt komen. Dat is goed voor het klimaat. De producten die er wel zijn, zullen langer meegaan.

Andere economie (voorlichting)

Uiteindelijk zou Europa ook toe moeten naar een andere manier van het ‘meten’ van de Europese economieën. Op dit moment wordt die afgemeten op basis van het Bruto Nationaal Inkomen, vergelijkbaar met het in deel één genoemde BNP. Lange tijd is gedacht dat een hoger BNI automatisch beter is. [vii] We weten inmiddels dat de aarde hiervoor de rekening betaalt. Daarom moet het meten van de Europese economie naar model van de NNI: Netto Nationaal Inkomen. Hierin worden de grootste schadeposten, de afschrijvingen op economische én natuurlijk kapitaal, netjes verdisconteert. Alles wat verbruikt wordt in het economische proces, en enigszins kan worden gemeten in monetaire termen, wordt van het BNI afgetrokken. Wat overblijft is het groene NNI. Dit is geen utopie, zoals Japan in 2022 heeft laten zien. [viii]

[i] Vgl. NEN, NEN-EN 16575:2014 en (nen.nl, 2014). Beschikbaar via www.nen.nl.

[ii] Rijksoverheid, ‘Biobased economy: biomass als grondstof’. Beschikbaar via https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/duurzame-economie/biobased-economy.

[iii] Wageningen University & Research, Vijf vragen over biomassa in de circulaire economie in 2050 (WUR, 8 april 2022). Beschikbaar via www.wur.nl.

[iv] Europese Commissie, ‘Eigen middelen op basis van kunststof’. Beschikbaar via https://commission.europa.eu/strategy-and-policy/eu-budget/long-term-eu-budget/2021-2027/revenue/own-resources/plastics-own-resource_nl.

[v] The Ex’taks Project et all, Deltaplan Belastingen voor een Circulaire en Sociale Economie. Routekaart 2021 – 2030, (The Ex’Tax Project, 2021). Beschikbaar via www.ex-tax.com.

[vi] Deforestation Regulation, 2021/0366 (COD), onderdeel van de Europese Green Deal. Op het moment van schrijven nog in behandeling.

[vii] Paul Teule, ‘Maak van het bbp een échte, duurzame economische maatstaf’, ESB 104 (4772S), 11 april 2019.

[viii] Vgl. Reuters, ‘Japan takes step into Green GDP research’ (5 augustus 2022). Beschikbaar via www.reuters.com.

Dit artikel is onderdeel van de publicatie "Duurzame economie: een nieuwe kijk op groei en bloei", die verscheen op 25 mei 2023. De publicatie is verkrijgbaar via de webshop van het Wetenschappelijk Instituut van de ChristenUnie.

Na een schoonmaakactie op het strand ging Anja plasticvrij leven

Thu, 01 Dec 2022 10:58:44 GMT

Na een schoonmaakactie op het strand ging Anja plasticvrij leven

Dec 2022

Foto gemaakt door Hester Doove, Getty images. (Anja met wormenhotel in de tuin).

Anja Haga (45) woont met haar man in Dokkum. Na een schoonmaakactie op het strand, veranderde ze haar leefstijl.

“Nadat het schip MSC Zoe op nieuwjaarsdag 2019 in een storm op de Noordzee honderden containers verloor en er allerlei spullen aanspoelden, besloot ik een dagje te helpen om het strand op te ruimen. Binnen twee uur hadden we een vrachtwagen vol plastic troep. My little pony’s, ledlampjes uit de containers, maar ook afval dat er al veel langer lag. Etiketten van appels, ballonnen, wikkels van chocoladerepen, inmiddels zo oud dat als je het oppakte, het in duizend stukjes uit elkaar viel. Duizend kleine stukjes plastic die niet vergaan maar altijd in de natuur blijven zwerven. Ik was in shock, dit deden wij dus met z'n allen! Mijn man en ik besloten per direct zoveel mogelijk plasticvrij te gaan leven. Ik ben strategisch beleidsadviseur bij Staatsbosbeheer en twitterde hierover. Al snel belde Omroep Fryslân en ja, toen kon ik niet meer terug. Het was een kwestie van de knop omzetten en telkens bedenken of er een plasticvrij alternatief is voor een product.

Dat betekent bijvoorbeeld dat ik koeken haal op de markt en niet meer in de supermarkt. Mijn man gebruikt nu een zilveren scheermes, in plaats van wegwerpmesjes. Wel even een investering, maar het verdient zichzelf terug. Omdat we niet meer alles in de supermarkt kopen, kost boodschappen doen meer tijd, maar het is ook een kwestie van slim plannen. Ik wil gewoon echt niet meer anders. Het is fijn dat onze ecologische footprint kleiner is, maar we zijn als vanzelf ook gezonder gaan eten. Geen bewerkt voedsel meer, maar biologisch en zoveel mogelijk rechtsreeks van een boer. Voor het groente- en fruitafval hebben we een wormenhotel, zodat er compost voor onze tuin van wordt gemaakt. Daardoor hebben we nauwelijks nog afval.”

Anja’s tip: “Je hoeft niet meteen alles om te gooien. Start met één verandering, één alternatief voor plastic. Alle beetjes helpen.”

Tekst: Deborah Ligtenberg. in +Gezond

Nederland doet er niet verstandig aan uit de muntunie te stappen

Mon, 27 Jun 2022 09:56:25 GMT

Nederland doet er niet verstandig aan uit de muntunie te stappen

24-6-2022

In mijn ogen doet de ChristenUnie er niet verstandig aan de optie open te laten om uit de muntunie te stappen. Dat wekt immers de suggestie dat Nederland eventueel zonder de EU zou kunnen. Volgens mij profiteert Nederland echter als geen ander van de Europese markt en dat niet alleen in tijden van voorspoed, maar juist ook in crisistijd. Zowel de coronacrisis als de oorlog in Oekraïne hebben duidelijk gemaakt dat de lidstaten, Nederland incluis, een sterkere positie hebben in EU verband.

De discussie over wel of niet uit de muntunie stappen stapt nog uit de tijd van de eurocrisis in 2009, toen Griekenland niet meer zelfstandig haar schulden kon aflossen en Kabinet Rutte I in 2012 leningen aan Griekenland goedkeurde. In de jaren daarna zijn er, terecht, extra afspraken gemaakt in het Stabiliteits- en groeipact (SGP), zoals strengere regels voor overheidsbegrotingen en toezicht op banken, om de Europese Monetaire Unie (EMU) te versterken.

Toch zijn de staatsschulden in veel EMU-landen inmiddels hoger opgelopen dan de zestig procent zoals afgesproken in het SGP. Dit doordat tijdens de coronapandemie de regels zijn opgeschort zodat grootscheepse overheidssteun mogelijk was. Ook de Nederlandse staatsschuld is opgelopen en de enige reden waarom die nog onder de zestig procent is gebleven, is dat Nederland als geen ander profiteert van de Europese interne markt. Zou Nederland uit de muntunie stappen, dan heeft dit direct negatieve gevolgen voor de economie en de staatsschuld. Zeker met een stijgende rente zou dit ervoor zorgen dat de Nederlanders veel minder overhouden in de portemonnee.

Momenteel wordt nagedacht over aanpassing van het SGP met het oog op de uitdagingen waar Europa voor staat op het gebied van klimaat, digitalisering en veiligheid. Het zal een hele toer worden om hier consensus over te krijgen. Voor Nederland betekent dit, dat we er verstandig aan doen om een andere toon aan te slaan dan Rutte en Hoekstra als leiders van de 'zuinige vier' ten tijden van de coronapandemie, want dat leidde slechts tot irritatie.

De ChristenUnie zou erop moeten aandringen dat Nederland als lid van de EMU inzet op realisme, maatwerk en diplomatie. Goed Europees begrotingsbeleid is de drijvende kracht achter een sterke economie, waar niet alleen zuidelijke landen, maar juist ook Nederland de vruchten van plukt.

Op 24 juni 2022 verschenen in 'Groen' het blad van het Wetenschappelijk instituut van de ChristenUnie

Klimaat vraagt om oorlogsradicaliteit

Tue, 19 Apr 2022 08:19:36 GMT

Klimaat vraagt om oorlogsradicaliteit 16-4-2022

Radicaal zijn zit niet zo in ons DNA. De partij waar we bij horen heeft antirevolutionaire wortels. En Nederland als geheel is ook geen land van uitersten. Wie radicaal handelt, maakt brokken – het zit diep ingebakken. Maar wat als radicaal veranderen de minst slechte optie is? De VN waarschuwde deze week dat acute actie geboden is, willen we de klimaatdoelen nog kunnen halen. Als het gaat om de duurzaamheidstransitie moeten we daarom net zulke radicale stappen zetten als rond de Oekraïne-oorlog.

Toen Rusland Oekraïne binnenviel, besloot de Duitse regering over één nacht ijs tot een immense beleidsverandering. Het bijna pacifistische Duitsland verhoogde het defensiebudget in één keer met 100 miljard euro. Deze kordaatheid leek zelfs even over te slaan op Nederland. ‘Bibberen voor Oekraïne’, kopte De Telegraaf boven een artikel waarin stond dat het kabinet nadacht over een oproep om de kachel op 17 graden te zetten. Het werd een oproep om te minderen tot 19 graden.

De actiebereidheid rond de Oekraïnecrisis is minstens zo hard nodig in een andere crisis, namelijk de klimaatcrisis. De radicale actiebereidheid was hier tot nu toe een stuk minder aanwezig. Deels is dat voorzichtigheid. De antirevolutionaire traditie is er niet voor niets. Waar ‘vooruitgang’ tot politiek doel wordt, daar worden vaak een hoop brokken gemaakt. Deels is het wellicht ook een wat gemakzuchtige houding. We moeten, in de woorden van onze premier, ‘nog wel een leuk leven blijven leiden’.

De Verenigde Naties waarschuwt via haar rapporten dat we met de huidige inzet van regeringen afstevenen op 3,2 graden opwarming van de aarde in 2100. Wie bijvoorbeeld Zes graden van Mark Lynas heeft gelezen, weet dat de gevolgen hiervan verbijsterend zijn. Niet alleen wordt wonen op sommige plekken op deze wereldbol onmogelijk, ook de voedselvoorziening komt steeds meer onder druk te staan.

Omdat we vanwege de Russische inval in Oekraïne de energietransitie toch al willen versnellen is dit hét moment voor radicale keuzes. Niet met vooruitgang als doel, maar om achteruitgang te voorkomen. Die keuzen zullen soms pijn doen, want tijd om de transitie langzaam en pijnloos te laten verlopen hebben we helaas al lang niet meer. Het kabinet beraadt zich momenteel op haar reactie op het VN-rapport. Hiermee wordt de indruk gewekt dat er voldoende tijd is om rustig na te denken. Die tijd is voorbij.

De regering zou klimaatverandering als een crisis moeten bestempelen, en hier naar gaan handelen. Dat betekent vergaande concrete en snelle acties namens het hele kabinet, in plaats van losse beleidsnotities die via verschillende departementen op de politieke agenda belanden. Het momentum is daar, want veel maatregelen om onze energieafhankelijkheid van Rusland te verminderen gaan hand in hand met een duurzamer wereld. Dit is hét moment om te investeren in fietspaden, elektrische auto’s en fietsen en goedkoop OV – juist om een alternatief te bieden voor mensen met hoge brandstofkosten. Laten we tegelijkertijd aandacht hebben voor mensen met een kleine beurs, en juist hen ruimhartig compenseren of steunen.

Ook burgers met iets meer koopkracht, of bedrijven die de noodzaak van transitie inzien, kunnen nu wel wat wind in de zeilen gebruiken. Dit is hét moment om de subsidies voor warmtepompen, zonneboilers en isolatie op te hogen. Dit is hét moment om een nationaal emissiehandelssysteem voor gebouwen en transport in te voeren, zoals Duitsland al deed. Als het nu niet het moment is om radicale vervolgstappen te zetten, wanneer dan wel?

Wie de VN-oproep serieus neemt weet dat het woord crisis op z’n plaats is in het geval van klimaatverandering. In de Oekraïnecrisis blijken radicale beleidsveranderingen plotseling mogelijk. Laten we nu doorpakken en met man en macht behalve de Oekraïners ook onze aarde te hulp schieten.

Anja Haga, nr. 2 kandidatenlijst ChristenUnie Europees Parlement

Lambert Pasterkamp, onderzoeker Wetenschappelijk Instituut ChristenUnie

Op 16 april gepubliceerd in het Nederlands Dagblad:

Met zijn Europese klimaatpakket komt Frans Timmermans maar net op tijd

Sat, 18 Sep 2021 08:38:48 GMT

Met zijn Europese klimaatpakket komt Frans Timmermans maar net op tijd 17-9-2021

Met zijn Europese klimaatpakket komt Frans Timmermans maar net op tijd

Om de 55% CO2-reductie in 2030 te kunnen halen zou het pakket van Eurocommissaris Frans Timmermans nog vandaag in moeten gaan. Het zal echter nog zeker twee jaar duren voordat het zover is. Dat betekent dat ons daarna nog slechts zeven jaren resten tot 2030. Dus eigenlijk is Timmermans al te laat met dit pakket .

Om de opwarming van de aarde te keren zal alles op alles moeten worden gezet. De 55% reductie waar nu op wordt ingezet is daarvoor zelfs nog aan de lage kant. 65% emissiereductie is nodig om te voorkomen dat de aarde met meer dan 1,5 graad opwarmt. Dus dit pakket is zeker niet te ambitieus te noemen. Willen we de aarde leefbaar houden zonder met nog veel meer weersextremen te worden geconfronteerd, dan is meer ambitie en een hoger tempo nodig.

Desondanks ben ik blij dat Timmermans met dit pakket in ieder geval een stapje extra zet bovenop de maatregelen die al waren aangekondigd. Een verstandige maatregel vind ik dat er een CO2-heffing aan de Europese grens komt, zodat ook bedrijven buiten Europa gaan betalen voor de CO2-uitstoot van producten die ze naar Europa exporteren. Daarmee heeft het pakket van maatregelen immers ook effect op de rest van de wereld. Ook si het goed dat er een breed pakket aan maatregelen komt voor het terugdringen van CO2 in sectoren zoals wegtransport, zeevaart en woningbouw. Daarnaast juich ik het toe dat men door middel van de inzet van bomen én van de landbouw wil komen tot een groter opnamevermogen van CO2 in de natuur. Datzelfde geldt voor de opzet van een solidariteitsfonds zodat het mogelijk wordt gemaakt dat minder draagkrachtige Europeanen mee kunnen doen. Want de aanpak van het klimaat heeft slechts kans van slagen als je het met zijn allen doet.

Iedereen die zegt dat Timmermans te snel, rigoureus en ambitieus is, doet aan struisvogelpolitiek en houdt zichzelf en de ander voor de gek. Het klimaatprobleem is er en verdwijnt niet door weg te kijken of maatregelen uit te stellen. Sterker nog, doe je nu te weinig dan zit je straks met een onbehandelde, ontstoken wond met alle gevolgen van dien. Mijn grootste zorg betreft nu vooral het tempo waarmee de onderhandelingen over het pakket plaats zullen vinden. Zodra er iets van vertraging komt of iets van de maatregelen wordt afgezwakt kan de 55% reductie niet meer gehaald worden en zitten we met de gevolgen. Dus is het enige wat nu moet gebeuren dat we er vol voor gaan.

Op 17 september verschenen in 'Groen' het blad van het Wetenschappelijk instituut van de ChristenUnie .

Een levensvatbare Europese Unie: An ever closer union?

Sat, 19 Jun 2021 10:25:11 GMT

Een levensvatbare Europese Unie: An ever closer union? 19-6-2021

De situatie op het wereldtoneel is volop in ontwikkeling. Rusland voert een agressieve destabilisatiepolitiek en de assertiviteit van China neemt schrikbarende vormen aan. De Verenigde Staten bleken intern alles behalve stabiel. Met doorzettende klimaatverandering, grondstoffenschaarste en toenemende migratiestromen zijn alle ingrediënten aanwezig voor conflicten op wereldschaal, bijvoorbeeld in de Noordpoolregio.

Wat betekent dit voor het kleine Nederland? Voor onze veiligheid en internationale invloed moeten wij het vooral hebben van samenwerking, bijvoorbeeld binnen het NAVO-bondgenootschap en de Europese Unie. De vruchtbare samenwerking binnen de EU is echter steeds minder vanzelfsprekend. Bij verschillende crises in het afgelopen decennium – de eurocrisis, vluchtelingencrisis en het Brexit-debacle – bleek dat het draagvlak voor Europese samenwerking kwetsbaar is. En daarmee is ook Nederland kwetsbaar. Onze toekomst en belangen zijn nauw verweven geraakt met die van de EU. Nederland is gebaat bij een stabiele, sterke Unie met groot draagvlak onder burgers.

Met deze situatieschets in het achterhoofd kijken wij in dit artikel naar vier kwesties die knagen aan het draagvlak voor Europese samenwerking, ook binnen de ChristenUnie. Wil de EU op lange termijn levensvatbaar blijven, dan zullen deze zaken moeten worden geadresseerd. Wij proberen hiertoe handvatten te bieden om zo bij te dragen aan een Unie waarbinnen de Nederlandse belangen op het wereldtoneel goed geborgd zijn.

Hoge verwachtingen, weinig middelen

De eerste kwestie laat zich samenvatten als ‘hoge verwachtingen, weinig middelen’. De verwachtingen van nationale partijen en politici ten aanzien van de EU zijn vaak torenhoog. Zo moet ‘Brussel’ klimaatverandering oplossen en een einde maken aan vluchtelingencrises. Tegelijkertijd moet de EU ook weer niet té machtig worden, getuige de immer terugkerende kritiek dat de EU teveel soevereiniteit van lidstaten afpakt en het eindeloze gesteggel over de financiële bijdrage aan de Unie. Een exemplarisch gevolg van dat laatste is dat de Europese Commissie over een vergelijkbaar aantal ambtenaren beschikt als een groot Nederlands ministerie (bijv. het ministerie van Financiën), terwijl het inhoudelijk op veel meer verschillende thema’s beleid voor de hele EU moet ontwikkelen.

Ook bij de ChristenUnie speelt deze kwestie. Er is een groeiende verlanglijst met zaken die de EU moet ‘regelen’, zoals het aanpakken van belastingontwijking en het wereldwijd bevorderen van mensenrechten zoals godsdienstvrijheid. Tegelijkertijd is er grote terughoudendheid bij het afstaan van politieke bevoegdheden die de EU in staat zouden stellen om deze verwachtingen waar te maken.

Hierbij hebben veel partijen vaak electorale belangen. Het is nog altijd opportuun voor regeringsleiders en politici om de eigen burgers tevreden te houden met een eigen (nationalistisch?) verhaal. Bij een keuze voor een groter, internationaal belang vreest men verlies van kiezers. Niet geheel onterecht overigens: het kan echt lastig zijn om verantwoording af te leggen voor een complex Europees compromis dat afwijkt van de eigen partijpolitieke agenda.

Een complex Europa op afstand van burgers

Door het electoraat te bedienen met een nationalistisch verhaal, maken politici handig gebruik van het gevoel bij veel burgers dat Brussel ‘ver weg’ is. De Europese politiek lééft niet in veel lidstaten, ook niet in Nederland. En dat is niet gek: de Europese politiek is ontworpen om niet spannend te zijn.

Gezien een lange geschiedenis van oorlogen op het Europese continent moest binnen de EU direct conflict vermeden worden. De oplossing? Saaie bureaucratie. Door een lange geschiedenis van groeiende Europese samenwerking, via verschillende verdragen, wijziging na wijziging, zijn besluitvormingsprocessen zo complex geworden dat ze niet langer aanvoelen als conflict en strijd. De Europese vrede wordt zo bewaakt door ambtenaren.

Voorstanders van het huidige stelsel zullen zeggen dat het, ondanks alle complexiteit, toch lukt om besluiten te nemen. Europese besluiten worden inderdaad genomen, maar wel tegen de prijs dat de Europese burger op afstand staat – de tweede kwestie die knaagt aan het draagvlak voor Europese samenwerking. Bovendien werkt de complexiteit van het stelsel gezonde tegenmacht tegen; daar komen we straks nog op terug.

Een immer uitdijend Europa

Een derde kwestie is het ideaal van ‘an ever closer union’. Deze zinsnede komt uit het Verdrag tot Oprichting van de Europese Economische Gemeenschap (Rome 1957), een verdrag dat Nederland enorme economische kansen bood. Tegenwoordig, nu de Europese interne markt een vanzelfsprekendheid lijkt, klinkt diezelfde zinssnede minder als een belofte en meer als een verlangen naar ongelimiteerde machtsconcentratie.

Dit beeld is mede ontstaan doordat in de loop van de jaren steeds meer Europees ‘geregeld’ werd, niet zelden door het scheppen van voldongen feiten. Zo werd er een gezamenlijke munt gecreëerd, zonder dat vooraf afdoende afspraken werden gemaakt over bijbehorend monetair beleid. Interne reisbeperkingen werden opgeheven, zonder een heldere visie op de Europese buitengrenzen. Het gebrek hieraan heeft de indruk gewekt van een immer uitdijend Europa dat macht naar zich toetrekt zonder dat het daar een behoorlijke invulling aan geeft – een indruk die funest is voor het draagvlak voor Europese samenwerking.

De ChristenUnie heeft het idee van ‘an ever closer union’ steeds afgewezen en werd daarmee vaak onder de eurokritische partijen geschaard. Machtsconcentratie als doel in zichzelf is niet bepaald in lijn met het christelijk-sociale ideaal. Het is belangrijk dat macht altijd democratisch gecontroleerd wordt: tegenmacht. Maar ook daar schort het aan op Europees niveau – de vierde kwestie.

Gebrek aan democratische controle

Controle is essentieel in politiek en bestuur. Hier ligt een verantwoordelijkheid voor journalisten. Maar nog belangrijker is de rol als controlerende tegenmacht van onze democratische vertegenwoordiging. Zij roepen machthebbers ter verantwoording en spreken zich op alle politieke niveaus uit voor de rechten van onderdrukten en mensen in de marge: in de gemeenteraad, in de provinciehuizen en de Eerste en Tweede Kamer.

Dit gaat echter anders bij Europese besluitvorming. Wat het Europees Parlement betreft: dit kan optreden als medewetgever, maar alleen samen met de Europese Raad. Ze moet de begroting goedkeuren, maar kan niet rechtstreeks op deelgebieden van die begroting ingrijpen. Ze controleert onder andere de Europese Commissie, maar kan commissarissen niet individueel naar huis sturen wanneer deze slecht beleid maken.

Hoe zit het dan met controle op nationaal niveau? In de huidige structuur debatteren onze vertegenwoordigers in Den Haag vaak met een minister(-president) voordat deze aan de Europese onderhandelingstafels aanschuift. Op voorhand is echter al duidelijk dat deze boodschap zal verwateren in een compromis. In sommige situaties is er nog ruimte voor democratische controle achteraf, bijvoorbeeld door vereiste ratificatie te weigeren. Maar inhoudelijk bijsturen van de besluitvorming is nagenoeg onmogelijk – zeker als je bedenkt dat 26 andere nationale parlementen dat evengoed zullen willen.

In de huidige situatie is democratische controle, voor zover aanwezig, te zeer versnipperd om gezond tegenwicht te bieden. Natuurlijk zijn meer zaken te noemen die het draagvlak voor Europese samenwerking in gevaar brengen, zoals de verschillen in economische structuur en politiek tussen Noord en Zuid-Europa, of de wijze waarop de rechtstaat onder druk staat in een aantal lidstaten. Maar in dit artikel beperken wij ons even tot de vier geschetste kwesties.

De balans

De EU staat onder druk van hoge verwachtingen, maar heeft niet de middelen om deze waar te maken. Ze is complex en staat daarmee op afstand van de burger. Ze wekt de indruk langzaam maar zeker alle mogelijkheden tot zelfbeschikking van lidstaten af te snoepen. Dit versterkt het idee dat de EU een ongecontroleerde macht aan het worden is – een indruk die niet geheel onterecht is gebleken.

Ondanks dit alles is er bij de ChristenUnie een recente – wat ons betreft hoopgevende – trend waar te nemen, namelijk die van een positievere grondhouding tegenover de EU: steeds vaker gaat de partij voorbij het wantrouwen en spreekt ze zich uit voor stevigere Europese samenwerking. Dit getuigt van een groeiende visie op de EU: een visie die niet gebaseerd is op wantrouwen, maar op idealen.

Daarmee dient zich nu een kans aan voor de ChristenUnie om haar gezonde kritische blik te vertalen in constructieve voorstellen voor een doelmatige EU mét gezonde tegenmacht. Wij willen daar in het slot van dit artikel een paar handvatten voor geven. Wat ons betreft kiest de ChristenUnie volmondig voor ‘an ever closer union’ – maar dan wel anders dan doorgaans gedacht. Wat ons betreft kiest de ChristenUnie voor een Europese Unie die steeds dichter bij de burger staat.

Subsidiariteit

Wat ons betreft is juist de ChristenUnie in staat om een hoopgevende visie op Europa te ontwikkelen. Als geen ander erkent zij de kansen én beperkingen van politiek en internationale samenwerking. Het is daarom wat ons betreft toepasselijk dat in het verkiezingsprogramma voor de Tweede Kamer het begrip subsidiariteit als uitgangspunt wordt gebruikt om haar visie op internationale samenwerking te structureren.

Dit begrip, geworteld in de filosofie van Thomas van Aquino en belangrijk in de sociale leer van de katholieke kerk (vgl. bijv. de beroemde encycliek Rerum Novarum van Paus Leo XIII uit 1891), wil zeggen dat politieke besluiten zo dicht mogelijk bij de mensen genomen worden, mits dat goed mogelijk en effectief is. Zo balanceert subsidiariteit tussen individualisme en collectivisme: pas als ‘lagere’ sociale of bestuurlijke niveaus (zoals gemeenten of lidstaten) hen daartoe bevoegd hebben, kunnen ‘hogere’ niveaus een besluit nemen over een kwestie.

Vanuit dit begrip kan de ChristenUnie meer nadruk leggen op de doelmatigheid van Europese samenwerking, zodat er ontspanning komt in het (interne) debat over Europa. De EU is geen doel in zichzelf, maar een middel om onze idealen te verwezenlijken – net zoals de Haagse politiek geen doel in zichzelf is. Dit betekent dat het geen ramp is als wij bepaalde zaken op Europees niveau willen regelen, of zelfs voor bepaalde of onbepaalde tijd helemaal aan de EU uit handen willen geven. Het betekent ook dat wij kritisch mogen zijn op bepaalde zaken die de EU momenteel doet en die beter op een bestuurlijk niveau dichterbij burgers georganiseerd kunnen worden.

Wanneer wij vanuit deze ontspannenheid denken vanuit subsidiariteit, dan hoeven wij ons niet te laten verlammen door tegenwerpingen als ‘zo is de EU nu eenmaal’ of ‘wij zijn toch geen D66’. In plaats daarvan zijn er dan volop mogelijkheden om na te denken over een Europa dat transparanter is, beter te volgen voor de burgers, in staat om de hoge verwachtingen waar te maken en tegelijkertijd mét gezonde tegenmacht tegenover zich. Niet door Europa te veranderen in één staat, maar door haar unieke bestuurssysteem te versterken door het democratischer en transparanter te maken.

Naar een democratisch en transparant Europa

Het Europees Parlement zou meer moeten functioneren als een echt parlement, zodat het beter de macht kan controleren en de burger begrijpt waar Brussel mee bezig is. Dat betekent dat het Europees Parlement de mogelijkheid zou moeten hebben om wetgevingsinitiatieven in te dienen. Het parlement zou niet alleen iets te zeggen moeten hebben over de uitgavenzijde van de meerjarenbegroting, maar ook over de inkomsten (denk bijv. aan een Europese techbelasting). Bij internationale verdragen zou het Europees Parlement wijzigingen moeten kunnen aanbrengen en ze zou indien nodig commissarissen naar huis moeten kunnen sturen. Ook zou het Europees Parlement het initiatief moeten kunnen nemen om bestaande wetgeving in te trekken.

De Raad zou kunnen functioneren als een Eerste Kamer of senaat. Als het Europees Parlement wetgeving heeft aangenomen beoordeelt de Raad, via gekwalificeerde meerderheid, of de voorstellen in lijn zijn met het subsidiariteitsprincipe: wordt een besluit inderdaad op een doelmatig niveau genomen, zo dicht mogelijk bij de burger? Is dat niet het geval, dan wordt de wetgeving niet aangenomen. Zo hebben de lidstaten uiteindelijk altijd het laatste woord en wordt voorkomen dat macht ongelimiteerd op Europees niveau geconcentreerd wordt – zoals partijen als Volt en D66 lijken te bepleiten. In plaats daarvan wordt de politieke macht meer gespreid en beter gecontroleerd.

Hiermee bouwen we aan een stabiele Europese Unie waarin de Nederlandse belangen behartigd zijn en het christelijk-sociale geluid van de ChristenUnie een gezond tegenwicht kan bieden aan platte machtspolitiek. Aan ‘an ever closer union’, steeds dichter bij de burgers. Aan een Europese Unie die vecht voor het klimaat, een humaan asielbeleid, geloofsvrijheid en tegen onderdrukking wereldwijd. Zaken die Nederland in haar eentje niet voor elkaar krijgt.

Visie om voldongen feiten voor te zijn

Gaan we zo’n Europese Unie ooit realiseren? Het is een lange weg om te gaan. Maar in Europa hebben we onder andere rond de debatten over Europese steungelden tijdens de coronacrisis gezien dat onder druk veel vloeibaar wordt. Daarom is het zaak om nu een visie op een doelmatig Europa, gegrond in subsidiariteit, met ruimte voor onze idealen, te ontwikkelen. Zo voorkomen we dat een volgende crisis dwingt tot het scheppen van een nieuw voldongen feit. Daarmee lopen we namelijk kans de burgers helemaal te verliezen.

Anja Haga en Pieter Dirk Dekker (bestuurslid internationaal bij PerspectieF, ChristenUnie jongeren)

Dit artikel is gepubliceerd in Groen nr. 2 2021: Wankele wereld, het multilateraal bestel.

Vergroenen is goed voor de economie

Sun, 28 Mar 2021 09:10:11 GMT

Vergroenen is goed voor de economie 23-3-3021

Na al het verkiezingsgeweld hoop ik dat Rutte en andere lijsttrekkers wat tijd vinden voor rust en reflectie. Tijd om na te denken over wat er nu echt nodig is om de economie weer op het goede spoor te krijgen.

Rutte heeft al aangegeven dat er een nationaal herstelplan moet komen. Het liefst een plan waar zoveel mogelijk partijen achter kunnen staan. Ik weet niet of het de bedoeling is dat gewone mensen zoals ik ook plannen inleveren, maar nooit geschoten is altijd mis, dacht ik zo.

We weten dat onze minister president op momenten dat hij zich even verveelt graag boeken leest. Het liefst over componisten, maar handel boeit hem ook. Daarom als eerste een leestip: Hoe handel ik eerlijk , van Paul Schenderling. Geen boek met kant en klare oplossingen, maar een boek dat je kan helpen om de economische koers te bepalen. Bijvoorbeeld door het te bespreken in een groep. Misschien kan Rutte er een aantal aanschaffen en ze verdelen onder de onderhandelaars.

Nederland is een echt handelsland, en daar liggen dus kansen. De vrije interne Europese markt is goed voor 80% van de export en zorgt voor ongeveer 35 miljoen banen. De Europese Unie wil het eerste klimaat-neutrale continent in 2050 zijn en om dat te bereiken zullen ook de industrieën groener moeten worden. De Europese Commissie heeft daarom vorig jaar een Industriële Strategie opgesteld. Een mooie kans voor Nederland om hier als handelsland het voortouw in te nemen. Immers, een echte ondernemer is de concurrentie toch altijd een stapje voor?

Gelukkig zijn er slimme mensen van de Universiteit in Brussel die al onderzocht hebben wat er nodig is om de industrieën te vergroenen. Het blijkt dat grote bedrijven alleen kunnen veranderen als zaken zoals innovatie, infrastructuur en het vinden van nieuwe markten tegelijkertijd en vanaf de basis aangepakt worden. Alles houdt tenslotte verband met elkaar: de grondstoffen die je gebruikt, de productiewijze en de distributie. De community ‘Genoeg om te leven’ laat dit al in de praktijk zien.

Critici zullen zeggen dat het belangrijk is dat er een gelijk speelveld blijft, dus dat Nederland niet te snel moet willen. Ik denk juist dat hier een grote kans ligt voor Nederland. Een gelijk speelveld betekent dat bedrijven te maken hebben met dezelfde groene regels en voorwaarden, zodat er sprake is van eerlijke concurrentie.

Als Nederland slim is dan loopt ze dus voorop in het vaststellen van deze regels. Dan is Nederland het eerste klimaat-neutrale land in Europa en heeft ze echt concurrentievoordeel. Hopelijk pakken Rutte en collega’s deze kans. Ik ben natuurlijk van harte bereid er nog eens met ze over door te praten.

Anja is vaste columnist voor Het Goede Leven. Dit artikel is op 23 maart 2021 gepubliceerd in het Friesch Dagblad , en op 28 maart 2021 gepubliceerd op: https://www.hetgoedeleven.nl/artikelen/vergroenen-is-goed-voor-de-economie

Bidden voor het klimaat

Sat, 27 Feb 2021 13:08:04 GMT

Bidden voor het klimaat 27-2-2021

Bij de meeste klimaatprotesten komen met name jongeren opdagen: zeventig procent van de jongeren ziet klimaatverandering als wereldwijde noodsituatie. Bij volwassenen lijkt de urgentie vooral door te dringen in landen waar de gevolgen van klimaatverandering al aan den lijve ervaren worden. In Nederland is het weliswaar campagnetijd, maar gaat het amper over klimaatverandering en verlies aan biodiversiteit.

Ik vind het vreemd dat een reële dreiging zo weinig aandacht krijgt. Want één ding is duidelijk: als er door klimaatverandering maar genoeg soorten planten en dieren uitsterven, sterft uiteindelijk ook de mens uit. Tenzij dat daarvoor al is gebeurd door nieuwe pandemieën.

Het kan zijn dat iedereen dat prima vindt, maar ik vermoed dat de meesten er niet bij stilstaan. Toch is dit het moment dat wel te doen.

Miljoenen soorten worden met uitsterven bedreigd. Niet voor het eerst in de geschiedenis, maar wel voor het eerst door toedoen van de mens. Daarom vindt in mei een belangrijke Biodiversiteitsconferentie van de Verenigde Naties plaats in China. De bedoeling is dat hier ambitieuze afspraken worden gemaakt die ervoor moeten zorgen dat de biodiversiteit niet langer afneemt.

Het Europees Parlement heeft alvast een analyse gemaakt van mogelijke oplossingen. Een belangrijke oplossing is het behoud van voldoende, robuuste natuurgebieden waar verschillende dier- en plantensoorten kunnen overleven. Dit helpt tegen klimaatverandering en het kan nieuwe pandemieën voorkomen.

Uitspraken over robuuste natuur zorgen al snel tot discussie, zeker in Nederland. Op de schaarse grond die er is moet tenslotte ook land- en huizenbouw plaatsvinden. Misschien is dat de reden dat het onderwerp angstvallig vermeden wordt in de campagne. Eenvoudige oplossingen die iedereen pruimt, zijn er niet. Dat hoeft ook niet, want niet alles hoeft overal.

Als elk Europees land doet wat binnen haar mogelijkheden ligt, kan er veel meer dan nu gebeurt. Zo kan Nederland inzetten op meer groen in en rond de stad, en op vergroening van de landbouw. Uitbreiding van echt grote natuurgebieden kan plaatsvinden op minder dichtbevolkte plekken in Europa.

Dat vereist wel actie. Niet alleen in Nederland, maar overal ter wereld. En niet volgend jaar, maar nu. Daarom wordt op 14 maart het klimaatalarm geslagen. Vanwege het coronavirus vinden de acties plaats op verschillende locaties. Meedoen kan ook vanuit huis, bijvoorbeeld door mee te bidden met de christelijke gebedsbijeenkomst van Groene Kerken . Wat is er krachtiger dan gezamenlijk te bidden voor mensen wereldwijd die nu al last hebben van klimaatverandering, voor bedreigde diersoorten, de schepping die lijdt en politici die moeilijke besluiten moeten nemen?

Ik hoop dat op 14 maart massaal ingelogd wordt op de digitale gebedsbijeenkomst. Niet alleen door jongeren, maar door iedereen die beseft dat het anders moet. Als daarna overal de kerkklokken luiden, kan het niemand ontgaan dat er sprake is van een klimaatcrisis. Hopelijk wordt 2021 het jaar waarin iedereen in actie komt tégen klimaatverandering en vóór behoud van biodiversiteit.

Anja Haga

Anja is vaste columnist voor Het Goede Leven. Dit artikel is gepubliceerd op 27 februari 2021:

https://www.hetgoedeleven.nl/artikelen/bidden-voor-het-klimaat

Extra steps needed to maximize EU’s influence on international climate policy

Mon, 01 Feb 2021 15:34:17 GMT

Extra steps needed to maximize EU’s influence on international climate policy 2021

Introduction

With the Paris Agreement and the Green Deal, the European Union (EU) has a good basis on which to take an important position in international climate policy. However, in order to have a real impact on the international scene, the EU will have to take additional steps. This article describes what the EU can do to maintain and expand its leadership role in international climate policy.

Key player after Paris

The EU has shown that it is a key player in international climate policy by establishing the Paris Agreement in 2015, the first universal agreement to combat climate change. [1] Unlike in Copenhagen (2009) and Durban (2011), the EU in Paris (2015) did manage to set targets, such as limiting global warming to a maximum of 2 degrees, with 1.5 degrees as a target value, and a fiveyear evaluation of the climate policy of all countries. This has been achieved thanks to the High Ambition Coalition, consisting of the EU and a number of countries, sharing the highest level of ambition in the international climate talks. The challenge for the EU now lies in remaining a leader in climate policy at the international level and expanding its influence. [2, 3, 4]

Leading by example

A first important step that the EU must take to be taken seriously at all at an international climate level is that the EU leads by example, and develops policies consistent with its commitments.[5, 6] The European Green Deal is very important in this. In it, the EU has stated that it wants to reduce greenhouse gas emissions by at least 55% by the end of 2030, and to be the first climate-neutral continent by 2050. [7] The European Green Deal has given the EU a policy lead. To keep this advantage, she will need to increase her efforts, as US President Biden has recently promised to inject $ 2 trillion into clean energy during his four-year term. This is twice the EU budget, so the EU will have to increase its structural investments in climate policy if it wants to remain a leader at the international level. [8] This will be a challenge, as the past shows that, especially with regard to climate finances, EU goals are often not achieved. [9, 10, 11]

Multilateral diplomacy

In order to actually be, and stay, a leader at the international level, it is also important that the EU speaks with one voice on behalf of the member states. Such as during the UN climate convention (UNFCCC) and other international forums. [12] This is a challenge because the EU is not formally a state. It is therefore very important that the EU delegations and the diplomatic missions of the Member States work together well. [13] Frans Timmermans, the EU executive vice president in charge of the Green Deal, and Josep Borell, EU High Representative for Foreign and Security Policy, will have to tackle this jointly. [14] The next important moment at international level at which the EU can demonstrate its leadership on climate policy is the United Nations climate change conference in Glasgow (COP26), taking place in November 2021.[15] As with the Paris Agreement, active multilateral diplomacy is required, behind the scenes and prior to the meeting, in order to be successful.

Developing countries

Supporting developing countries financially in their fight against the effects of climate change, so that tensions and instability in these countries are avoided, will have to be an important topic of the international diplomatic talks. According to the EU itself, the EU, its Member States (including the UK) and the European Investment Bank together are currently already the biggest contributor of public climate finance to developing countries. [16] However, research, covering 2013-2018, shows that EU institutions fall short on their commitments to mobilize climate finance to support developing countries. [17, 18] If the EU is to be a leader in international climate policy, it will have to fulfil its financial commitments. Not least because otherwise it is not in a position to hold other countries to account for their financial contributions to developing countries, and international climate finance to developing countries will be a key aspect of the UN climate change conference in Glasgow. [19]

International trade

If the EU really wants to increase its influence on international climate policy, it will also have to make far-reaching climate agreements in its trade and investment policy. Firstly, the EU will have to do this within all internal policy areas. This means that investments should only be made in, and subsidies should only give to, green technology and industry, such as green cement and steel. In addition, the EU will have to set clear climate goals in international trade agreements. At the international level, the prevention of trade disruption and discrimination has always taken precedence over environmental protection. If the EU is to be the first to be climate neutral by 2050, it will now have to start setting a good example at the international level, by consistently setting strict climate targets in trade agreements. [20, 21, 22, 23] Unfortunately, the latter is not yet the case.

On 30 December 2020, the European Commission and China reached an agreement in principle on the terms of a Comprehensive Agreement on Investment (CAI). [24] European leaders expressed their satisfaction with China's announcement that it would be carbon-neutral by 2060. [25] No concrete agreements have been made, while the European Parliament has indicated through resolutions in 2013, 2015 and 2018 that the treaty should include a chapter on sustainable development including binding agreements on international labour and environmental standards. [26, 27] With the CAI as it is now in place, the European Union has, for the time being, neglected a major step towards maximizing its influence on international climate policy.

Conclusion

The EU has a leading position in international climate policy and there are plenty of opportunities to increase this influence, such as the COP26 in November 2021. Whether the EU is able to strengthen its position largely depends on the EU and its member states themselves. Are they able to work cooperatively in international diplomacy, is the EU able to release sufficient financial resources in the long term for the Green Deal and to support developing countries? And last but not least, will the EU make far-reaching climate agreements in all its internal, trade, policy and international agreements? For the time being, the promises are bigger than the actions, as the climate finances and CAI show, so if the EU really wants to maximize its influence on international climate policy it will have to go the extra mile.

References:

1. https://www.europarl.europa.eu/news/en/headlines/society/20180703STO07129/eu-responses-to-climate-change 2. https://ec.europa.eu/clima/news/cop24-eu-and-allies-breakthrough-agreement-step-ambition_en

3. Missiroli, A. (2016). The Eu and the world: players and policies post-Lisbon: a handbook. European Union Institute for Security Studies. Ch 3.

4. Video-lecture: Case study on EU and Climate Negotiations

5. https://ec.europa.eu/clima/sites/clima/files/eu_climate_policy_explained_en.pdf

6. Video-lecture: Case study on EU and Climate Negotiations

7. https://ec.europa.eu/clima/policies/eu-climate-action_en

8. https://www.politico.eu/article/eu-jitters-over-us-climate-biden-trump-green-deal-return-to-paris-agreement/

9. https://www.eca.europa.eu/Lists/ECADocuments/RW20_01/RW_Tracking_climate_spending_EN.pdf

10. https://www.brusselstimes.com/news/eu-affairs/120045/eu-lacks-reliable-tracking-of-climate-spending/

11. https://www.reuters.com/article/us-climate-change-eu-budget-idUSKBN2441UF

12. https://ec.europa.eu/clima/policies/international/negotiations_en

13. Wessel, Ramses & Odermatt, Jed. (2019). The European Union’s engagement with other international institutions: Emerging questions of EU and international law.

14. https://carnegieeurope.eu/2019/12/18/climate-politics-in-fragmented-europe-pub-80616

15. https://ec.europa.eu/clima/policies/eu-climate-action_en

16. https://ec.europa.eu/clima/policies/international/finance_en

17. https://www.euractiv.com/section/climate-fund/opinion/developing-countries-deserve-fair-and-transparent-climatesupport-from-the-eu/

18. https://actalliance.eu/news-post/new-study-finds-that-the-eu-must-revise-its-climate-finance-policies/

19. https://euobserver.com/green-deal/151048

20. https://carnegieeurope.eu/2019/12/18/climate-politics-in-fragmented-europe-pub-80616

21. https://www.euractiv.com/section/energy-environment/opinion/a-credible-industrial-pillar-for-the-european-greendeal/

22. https://www.herbertsmithfreehills.com/latest-thinking/international-trade-and-sustainable-development-on-levelplaying-field-cross

23. https://www.epc.eu/en/publications/The-end-of-the-level-playing-field~377b20

24. https://www.lexology.com/library/detail.aspx?g=6bf71571-8b0b-46b6-abc5-fb826ecd49a4

25. https://www.consilium.europa.eu/en/meetings/international-summit/2020/12/30/

26. https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2020/652066/EPRS_BRI(2020)652066_EN.pdf

27. https://www.europarl.europa.eu/legislative-train/theme-a-balanced-and-progressive-trade-policy-to-harnessglobalisation/file-eu-china-investment-agreement

Plasticvrije vastentijd

Wed, 27 Jan 2021 12:25:50 GMT

Plasticvrije vastentijd 27-01-2021

Hooguit één afvalzak per maand, in plaats van vier. Sinds wij zoveel mogelijk plasticvrij leven hebben mijn man en ik nog maar heel weinig afval. Vrijwel alles zit in plastic verpakt, dus het lijkt misschien een onmogelijke opgave om (wegwerp)plasticvrij te leven. Maar het is gemakkelijker dan veel mensen denken.

Plasticvrij leven scheelt niet alleen afval, het heeft nog veel meer voordelen. Ik kan iedereen aanraden om het te proberen. Bijvoorbeeld komende maand tijdens de vastentijd, want dan organiseren Climate Stewards en A Rocha Nederland Plastic Free February.

Plasticvrij leven zorgt voor een gezonder leven en het voorkomt coronakilo’s. Veel basisvoedingsmiddelen, zoals groente, fruit, pasta en brood, zijn eenvoudig plasticvrij te verkrijgen. Zowel op de markt, bij de lokale boer als in de supermarkt. Het is een kwestie van opletten en een andere keuze maken in het schap: pakken in plaats van zakken.

Plasticvrij leven wordt lastig bij bewerkt voedsel, zoals chips en diepvriespizza. Dat zit bijna altijd in plastic. Wie kiest voor minder plastic, bant automatisch veel ongezonde producten uit het huishouden en heeft een gezondere leefstijl.

Geld besparen spreekt de meeste mensen aan en met plasticvrij leven gaat dat vanzelf. Veel in plastic verpakte producten blijken bij nader inzien niet echt nodig of zijn tweedehands, en dus plasticvrij en goedkoop, te verkrijgen. Wie inkopen doet op de markt en bij de lokale boer merkt dat dit euro’s scheelt.

De besparing loopt zeker op in gemeenten waar betaald moet worden voor de afvalinzameling. Plasticvrij leven scheelt afvalzakken, en dus geld. Groen afval kan in een wormenhotel worden gedaan. Bij ons staat er eentje in de tuin. De wormen eten alle groenafval op. Wat overblijft is gratis mest.

Wie kiest voor minder plastic, bant automatisch veel ongezonde producten uit het huishouden

De belangrijkste reden om te stoppen met plastic is toch wel dat plastic bijzonder slecht is voor het milieu. Plastic wordt van olie gemaakt en daarbij komt veel CO2 vrij. Minstens zo vervelend is dat plastic niet vergaat. Plastic dat in het milieu belandt, vergaat tot microplastics en is vervolgens terug te vinden in de voedselketen. Dit wordt door sommigen al het nieuwe asbest genoemd.

U gooit het plastic ongetwijfeld in de afvalbak. Misschien wel in een speciale verzamelbak voor plastic. Soms wordt dit plastic gerecycled, maar het merendeel wordt verbrand. Daarbij komt weer CO2 vrij. Minder plastic gebruiken is dus duurzaam.

Genoeg redenen om te stoppen met plastic. Radicaal stoppen met alle plastic is misschien een brug te ver. Plastic minderen is een mooie eerste stap. Bijvoorbeeld door in de vastentijd elke week één product te vervangen door een plasticvrij alternatief. Dit betekent toch al snel zo’n vijf, zes plasticvrije producten minder, oftewel een vuilniszak minder per maand.

Als iedereen dit doet is een plasticvrije en schone wereld een stapje dichterbij.

Anja Haga

Anja is vaste columnist voor Het Goede Leven. Dit artikel is gepubliceerd op 27 januari 2021: https://www.hetgoedeleven.nl/artikelen/plasticvrije-vastentijd

The COP15 in Kunming as a stress test for EU’s biodiversity diplomacy

Wed, 20 Jan 2021 14:48:23 GMT

The COP15 in Kunming as a stress test for EU’s biodiversity diplomacy 2021

Introduction

The EU aims to become the world champion of biodiversity with the European Biodiversity Strategy 2030, and its 2030 targets for biodiversity are set to be adopted at the Biodiversity Summit in Kunming, China in October 2021. The question is whether the EU will succeed in this ambition with the biodiversity policy and the diplomatic actions it is taking. This article answers this question by examining the international agreements there are in the field of biodiversity, how the EU acts in this regard, and where the challenges lie for the EU, especially in the run-up to the Conference of the Parties on Biodiversity in Kunming this year.

Convention on Biological Diversity

The Conference of the Parties (COPs) has its existence in the establishment of the “Convention on Biological Diversity (CBD)”. The CBD is a pact that world leaders made in Rio de Janeiro in 1992 with the aim of preserving the earth's ecological base in combination with economic development. Although several international agreements already existed in the field of nature, the "Convention on Biological Diversity" was the first treaty to deal with the entire diversity of life forms. So far, 193 parties have acceded to the treaty. The Parties to the Convention on Biodiversity meet every two years during so-called Conferences of Parties (COPs). During Conferences of the Parties, further agreements are made about the elaboration of certain parts of the Convention on Biodiversity (The Convention on Biological Diversity, 2017; History of the Convention, 2021). The CBD has three main objectives: conservation of biological diversity, its sustainable use, and fair distribution of the benefits of using genetic resources. In accordance with Article 6 of the Convention, Parties have to develop national biodiversity strategies or action plans (NBSAPs) (The Convention on Biological Diversity, n.d.).

In the years after 1992 it turned out that, despite the CBD, biodiversity was still declining. That is why in 2010, during the COP in Nagoya, Japan, additional agreements were made with the Nagoya Protocol, the Strategic Plan for Biodiversity 2011-2020 and the Aichi Targets in order to prevent further loss of biodiversity in the future (Aichi Biodiversity Targets, 2020; Strategic Plan for Biodiversity 2011–2020 including Aichi Biodiversity Targets, (2020).

A very important moment in international biodiversity policy is the fifteenth meeting of the Conference of the Parties to the Convention on Biological Diversity (CBD COP15) – the biggest biodiversity conference in a decade – which is scheduled to take place in Kunming, China in October 2021 (Directorate-General for Environment, n.d.-b; European Commission - Directorate-General for Environment, 2020). This summit is seen as just as important for biodiversity as the Paris summit was for climate in 2015 (EEAS - Strategic Communications, 2021).

The overall aim of the COP15 is that during this meeting a global biodiversity framework for the period after 2020 is adopted as a stepping stone towards the 2050 Vision 'Living in harmony with nature'. In order to arrive at this global biodiversity framework, the COP15 negotiation process was aligned with Decision 14/34, at the 14th COP meeting in November 2018 in Sharm El-Sheik, Egypt. (Decision Adopted by the Conference of the Parties to the Convention on Biological Diversity, 2018). The negotiations are largely taking place in the Open-ended Intersessional Working Group (OEWG), which includes all members of the CBD (Convention on Biological Diversity, n.d.; Palmer, 2019).

On July 12, 2021, the Secretariat of the CBD presented the First Draft of The Post-2020 Global Biodiversity Framework. This concept framework will be further refined during the online negotiations in the late summer of 2021 in the run-up to COP15. The framework is a fundamental contribution to the implementation of the 2030 Agenda for Sustainable Development and is built around a Theory of Change. One of the main goals will be to conserve at least 30% of the world's land and marine areas (particularly areas of particular importance for biodiversity and its contributions to humans) (Convention on Biological Diversity, 2021a; Convention on Biological Diversity, 2021b).

EU’s Biodiversity Strategies

EU biodiversity policy has a certain history. The EU's first real biodiversity strategy appeared in 1998, with commitments of the heads of State and Government at the EU Spring Council 2001 and the World Summit for Sustainable Development in 2002 to halt the decline of biodiversity loss. However, the 2004 Malahide conference concluded that the biodiversity loss continued in alarming rates and that additional efforts were needed to achieve the 2010 targets. In 2010, the targets were not achieved, after which the Biodiversity Strategy 2020 was adopted by the European Union in 2011 (Directorate-General for Environment, n.d.-c).

The Biodiversity Strategy 2020 aimed to end the halt biodiversity loss in the EU, restore ecosystems as much as possible and make additional efforts to prevent global biodiversity loss by 2020. The strategy was in line with the commitments made by EU leaders in March 2010 and the international commitments adopted by 193 countries, including the EU and all its Member States, in the Conference of the Parties to the Convention on Biological Diversity in Nagoya, Japan, in 2010 (European Commission, 2011).

The results of the Biodiversity Strategy 2020 are not yet known at the moment, because the European Commission is still evaluating the strategy. The European Commission has indicated that it will look at effectiveness, efficiency, coherence with other policies, relevance and EU added value. A stakeholder consultation will be part of the evaluation. The European Commission is expected to publish its report on the evaluation somewhere in 2021, together with a synthesis of the results of the stakeholder consultations (Directorate-General for Environment, n.d.-a).

In the meantime, the report of the Intergovernmental Science-Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services (IPBES), at the invitation of the CBD, was published in 2019, stating that the state of biodiversity is still disastrous. IPBES warns in the report about the mass extinction of plant and animal species as a result of human activity. IPBES is an independent intergovernmental body (not a United Nations body) established by States to strengthen the science-policy interface for biodiversity and ecosystem services for the conservation and sustainable use of biodiversity, long-term human well-being and sustainable development. It was established in Panama City, on 21 April 2012 by 94 Governments (Brondizio et al., 2019; IPBES, n.d.).

Although the evaluation of the Biodiversity Strategy 2020 is yet to be published, on 20 May 2020 the European Commission presented the EU 2030 Biodiversity Strategy (as part of the European Green Deal and the Farm to Fork strategy, unveiled on 20 May too). The biodiversity strategy 2030 is European Union’s contribution to the international negotiations on the global post-2020 biodiversity framework (Halleux, 2021). With this strategy, the EU focuses on two main strands of actions. First, the strategy proposes to widen the EU network of protected areas to transform at least 30% of Europe's lands and seas into effectively managed protected areas, with 10% of them strictly protected. Second, the strategy sets legally binding restoration targets to be put forward in 2021, as well as a request to Member States to ensure that there is no deterioration in conservation trends and status under existing legislation (Nègre, 2020).

COP15 and the EU diplomacy

The European Union has been an official member of the CBD since 1994, as have the individual EU member states. Because the EU is not a country, international agreements need to be ratified by the Council, the European Parliament and individual Member States. Negotiations take place before any agreements are signed. Internal EU policy coordination on these negotiations is done by the Environment Council. All members of the negotiating team – the Commission or the Member States – are part of this Environment Council. To facilitate the work between EU and Member State diplomats, the Green Diplomacy Network (GDN) was established in June 2003. This network facilitates information gathering and cooperation on environmental issues (Missiroli, 2016). The Network consists of officials dealing with international environment and sustainable development issues in the EU's Ministries of Foreign Affairs and their diplomatic missions, including the European External Action Service (EEAS) and the EU Delegations. Since January 2012, the Network has been chaired by the EEAS (Directorate-General for Environment, n.d.-d). The GDN works in a coordinated way to implement EU priorities and/or organize outreach through events, seminars, public diplomacy actions and official démarches, as fostered in particular through the Climate and Energy Diplomacy Conclusions of 2020 and 2021 (Strategic Communications, 2021). GDN's work largely takes place behind the scenes, but it can be assumed that the European Biodiversity Policy is leading in GDN's assignment.

The EU's aim is for its biodiversity 2030 targets to be adopted at the CBD COP15 (Nègre, 2020). An important place to provide input for the negotiations towards COP15 is the OEWG. The EU is part of the OEWG with two delegates, just like the individual Member States. The OEWG reports show that input is provided from both the EU and individual Member States, within the group 'Western European and Other groups and Other Members of the European Union', which also includes countries such as Canada, New Zealand and Turkey to be part of (Convention on Biological Diversity, 2019). The global results of the discussion can be found in public reports, but not the input of the individual parties. (POST2020-WS-2019-02 - Documents, n.d.). Although the EEAS website states that the EU biodiversity actions are in line with the Sustainable Development Goals, in particular Goal 15 to protect, restore and promote sustainable use of terrestrial ecosystems, and the UN Convention on Biological Diversity (CBD), it is unclear whether, and if so in what way, the EEAS and Josep Borrell as High Representative are committed to biodiversity and the EU's 2030 Biodiversity Strategy (EEAS, 2021).

The European Commission (EC) has clearly stated in the 2030 Biodiversity Strategy that biodiversity should be integrated into bilateral and multilateral commitments, through the EU's Green Deal diplomacy and the future Green Alliances (European Commission - Directorate-General for Environment, 2020). In the run-up to the summit, the EC launched ‘An advocacy toolkit on biodiversity’ in May 2021, in which it outlines that the EU will negotiate for several elements of the framework as a minimum. This means overarch global goals for biodiversity for 2050 that will aim for all the world's ecosystems to be restored, resilient, and adequately protected, ambitious global 2030 targets in line with EU commitments in the EU Biodiversity Strategy, such as the protection of at least 30% of land and 30% of the seas globally and sustainable use and management of the remaining 70%. The targets should clearly address the drivers of biodiversity loss. The EC also wants a much stronger implementation, monitoring and review process and an enabling framework to bring the ambition to life, across areas such as finance, capacity, research, innovation and technology (European Commission, 2021; Directorate-General for Environment, n.d.-e).

In addition to the toolkit, the EC is undertaking various other actions at international level in the run-up to COP15, such as the Global Coalition United for Biodiversity, bringing together over 250 institutions from more than 50 countries around the world calling for stronger mobilisation in raising awareness about protecting biodiversity (Directorate-General for Environment, n.d.-f; EEAS, 2021). The EU and its Member States, except for Poland, have also signed the Leaders’ Pledge for Nature, which was launched during last year's UN General Assembly, and by doing so committed to reversing biodiversity loss by 2030 (Leaderspledgefornature, 2021).

The European Commission has joined the intergovernmental High Ambition Coalition (HAC) for Nature and People (Directorate-General for Environment, n.d.-e ). The HAC is an intergovernmental group of 60 countries championing a global deal for nature and people with the central goal of protecting at least 30 percent of world's land and ocean by 2030. The 30x30 target is a global target which aims to halt the accelerating loss of species, and protect vital ecosystems that are the source of our economic security (High Ambition Coalition for Nature and People, n.d.).

On 26 February 2021, the European Commission and the United Nations Environment Program (UNEP) signed an agreement establishing a stronger focus on promoting the circular economy, protecting biodiversity and fighting pollution (Directorate-General for Environment, 2021a). Also, on April 27 2021, the 8th EU-China Ministerial Environment Policy Dialogue took place, in which Commissioner Sinkevicius and Mr Huang Runqiu, China's Minister for Ecology and Environment have exchange views on the preparations and desirable outcomes for a successful COP15 and update each other on concrete actions at domestic level (Directorate-General for Environment, 2021).

The European Parliament recently adopted a resolution, on 9 June 2021, in which she called on the Commission to submit in 2022 a proposal for a legally binding biodiversity governance framework (Haahr, 2021). This 'biodiversity law' (counterpart of the European climate law) should steer a path to 2050 through a set of objectives, including targets for 2030 and the COP15 commitments, and should establish a monitoring mechanism with smart indicators, within and beyond protected areas (Halleux, 2021). The European Parliament also emphasized the potential of using green diplomacy, trade policy and multilateral action to promote the protection of biodiversity outside of Europe. It also expressed its support for the ‘UN Decade of Ecosystem Restoration’ (2021-2031) and called on the Commission and the Member States to effectively integrate the protection of the environment and biodiversity in all external action (European Parliament, 2021).

Discussion

The 2030 biodiversity strategy was drawn up without the effects of the previous strategy being known and although the European Commission has drawn up a whole package of diplomatic measures, it is unclear to which specific goals the Green Diplomacy Network is currently committed. Morgera (2010) already emphasized in 2010 that the EU bases its policy too much on assumptions rather than facts. She writes that there is a problematic “implementation gap”. On the one hand there is the continuous lack of compliance with and enforcement of EU environmental law by the Member States, on the other hand there is an “appalling” lack of data on the environment, in particular lack of ex-post evaluation of effectiveness of existing measures. The fact that the Biodiversity Strategy 2030 has been drawn up despite the fact that the results of the Biodiversity Strategy 2020 are not yet available shows that Morgera's (2010) warning in 2010 is still valid.

Burgass et al. (2020) write that it is essential in post-2020 biodiversity policy that the focus is not only on what needs to be done, but also on how it must be done. They argue for measurable steps such as a Theory of Change approach, so that there is a transparent framework that helps parties to implement the general vision of the CBD. In the recently published framework by the CBD, which will be discussed at the end of the summer, the Theory of Change is also the starting point, which means that concrete goals have been identified (Convention on Biological Diversity, 2021a). The question is whether these goals are concrete enough and whether they will remain intact in the negotiations so that they can form the basis for the discussion during COP15.

The EU's 2030 Biodiversity Strategy sets a number of targets but is not a binding legislative instrument, which means that it is ultimately up to the Member States to give substance to the objectives of the Biodiversity Strategy. This might become a problem because, like Isarin, (2018) stresses, there is a continuous lack of compliance with and enforcement of EU environmental law by the Member States. Having concrete objectives is one thing, actually achieving them is up to the member states themselves. And they may well be the main limiting factor, given the increasing political polarization in Europe and between Member States (Grabbe & Lehne, 2019).

In the preparation for COP15 it is unclear whether all EU Member States are on the same page in the negotiations by the OEWG. In this OEWG, input is given by various people speaking on behalf of both the EU and the individual Member States, but it is unclear what the role of the Green Diplomacy Network, and therefore also the EEAS, is. Although the EC is taking action towards COP15, such as the advocacy toolkit, the HAC and the diplomatic talks with China, it is also unclear what the role of the EEAS is in this.

It is hopeful that the objective of the 2030 Biodiversity Strategy to transform at least 30% of Europe's lands and seas into effectively managed protected areas, with 10% of them strictly protected is also reflected in the advocacy toolkit of the EC, the objectives of the intergovernmental High Ambition Coalition (HAC) for Nature and People. The 30% is also mentioned in the recently presented First Draft of The Post-2020 Global Biodiversity Framework by the Secretariat of the CBD (Convention on Biological Diversity, 2021b). However it is still unclear how individual Member States feel about this and whether the EU will success in speaking with one voice at COP15.

Pattberg et al. (2019) indicate that the experiences gained in climate policy should be translated into biodiversity policy, and that it is important that decisions are taken bottom-up. The policy letter from Kok et al. (2018) also advocates that insights gained from the Paris Agreement be used for the post-2020 global biodiversity framework. Climate policy, especially the conclusion of the Paris Agreement in 2015, is internationally regarded as a great success, because for the first time it has really been possible to make binding agreements with all countries (United Nations Climate Change, n.d.). It is hopeful that on 9 June the European Parliament has explicitly declared itself in favour of a 'biodiversity law' as a counterpart of the European climate law (Haahr, 2021).

Conclusion

Over the years, there has been increasing awareness of the importance of biodiversity policy at an international level, as evidenced by the many agreements that have been made on the COPs, the policy documents that have been drawn up and creating the Green Diplomacy Network. However, despite all these actions, the state of biodiversity is still disastrous, as shown by the 2019 IPBES report. All arrows are now focused on the COP15 in Kunming. This COP should mean the turnaround in global biodiversity policy.

Biodiversity policy has been characterized for too long by being non-committal, because no clear impact measurements and concrete objectives have been drawn up. It is true that biodiversity is now one of the priorities within the EU Green Deal, but without concrete objectives and measurable targets, too little will change. Fortunately, there has been a growing awareness of the need to act more on facts than on assumptions in biodiversity policy in recent times, as evidenced by European Parliament resolutions. To become the global leader in biodiversity, the EU will need to take the same steps as in climate policy. In concrete terms, this means that there should be a biodiversity law, modelled on the climate law and the Paris climate agreement, and that this should be part of the advocacy toolkit and the assignment to the Green Diplomacy Network, so that it is eventually embraced by the CBD. However, there will not be an EU biodiversity law in the short term, and certainly not before the start of the important biodiversity summit in Kunming in October 2021. That does not mean that, even if the EU is not yet a global leader in biodiversity, this summit is meaningless from the outset. The summit can succeed if all global parties, in accordance with the climate agreement in Paris in 2015, unite 'en masse' behind concrete goals as formulated in the First Draft of The Post-2020 Global Biodiversity Framework, based on the Theory of Change. Whether this framework will be adopted will only become clear during the COP15 and for the EU it will be especially exciting whether all EU Member States will vote unanimously during the COP15.

It would have been wise if the EU had given biodiversity a clear place in foreign policy under the EEAS, so that there would be less uncertainty about the European contribution at global level. The COP15 in Kunming is therefore not only important for setting ambitious global biodiversity targets, but it is also a stress test whether the EU should reconsider the deployment and organization of the Green Diplomacy Network and the role of the EEAS in the field of biodiversity.

References

Aichi Biodiversity Targets. (2020, September 18). Convention on Biological Diversity (CBD). https://www.cbd.int/sp/targets/

Brondizio, E., Diaz, S., & Settele, J. (2019, May 4). Global assessment report on biodiversity and ecosystem services of the Intergovernmental Science-Policy Platform on Biodiversity and Ecosystem Services. Zenodo. https://zenodo.org/record/3831674#.YOwsNegzbIU

Burgass, M. J., Larrosa, C., Tittensor, D. P., Arlidge, W. N. S., Caceres, H., Camaclang, A., Hampton, S., McLaverty, C., Nicholson, E., Muposhi, V. K., Pinto, C. M., Rowland, J. A., Stevenson, S. L., Watermeyer, K. E., & Milner‐Gulland, E. (2020). Three Key considerations for biodiversity conservation in multilateral agreements. Conservation Letters, 14(2). https://doi.org/10.1111/conl.12764

Convention on Biological Diversity. (n.d.). Preparations for the Post-2020 Biodiversity Framework. CBD. Retrieved 12 July 2021, from https://www.cbd.int/conferences/post2020

Convention on Biological Diversity. (2019, March). Regional consultation on the post-2020 Global Biodiversity Framework for the Western European and others group and other members of the European Union. https://www.cbd.int/doc/c/93db/8782/c11974c8ae1d62b8b5e3c4da/post2020-ws-2019-02-participant-list-en.pdf

Convention on Biological Diversity. (2021a, July). First draft of the post-2020 Global Biodiversity Framework (CBD/WG2020/3/3). UN Environment Programme. https://www.cbd.int/doc/c/abb5/591f/2e46096d3f0330b08ce87a45/wg2020-03-03-en.pdf

Convention on Biological Diversity. (2021b, July 12). First Detailed Draft of the new Post-2020 Global Biodiversity Framework. https://www.cbd.int/article/draft-1-global-biodiversity-framework

The Convention on Biological Diversity. (n.d.). European Commission. Retrieved 9 July 2021, from https://ec.europa.eu/environment/nature/biodiversity/international/cbd/index_en.htm

The Convention on Biological Diversity. (2017, February 15). Convention on Biological Diversity (CBD). https://www.cbd.int/youth/0003.shtml

Decision adopted by the Conference of the Parties to the Convention on Biological Diversity (CBD/COP/DEC/14/34). (2018, November). Convention on Biological Diversity. https://www.cbd.int/doc/decisions/COP-14/COP-14-dec-34-en.pdf

Directorate-General for Environment. (n.d.-a). Biodiversity Strategy - Environment - European Commission. European Commission. Retrieved 12 July 2021, from https://ec.europa.eu/environment/nature/biodiversity/strategy_2020/index_en.htm

Directorate-General for Environment. (n.d.-b). Biodiversity strategy for 2030. European Commission. Retrieved 12 July 2021, from https://ec.europa.eu/environment/strategy/biodiversity-strategy-2030_en

Directorate-General for Environment. (n.d.-c). EU Biodiversity Policy Development - Environment - European Commission. European Commission. Retrieved 12 July 2021, from https://ec.europa.eu/environment/nature/biodiversity/policy/policy_dev_en.htm#1998

Directorate-General for Environment. (n.d.-d). International Issues - Environment - European Commission. European Commission. Retrieved 9 July 2021, from https://ec.europa.eu/environment/international_issues/green_diplomacy_en.htm

Directorate-General for Environment. (n.d.-e). Protecting biodiversity worldwide – towards an international agreement at COP15. European Commission. Retrieved 12 July 2021, from https://ec.europa.eu/environment/international/protecting-biodiversity-worldwide-towards-international-agreement-COP-15_en

Directorate-General for Environment. (n.d.-f). United for Biodiversity - Environment - European Commission. European Commission. Retrieved 12 July 2021, from https://ec.europa.eu/environment/nature/biodiversity/coalition/index_en.htm

Directorate-General for Environment. (2021a, February 26). European Commission and UN Environment Programme agree to reinforce cooperation in tackling the climate, biodiversity, and pollution crises. European Commission. https://ec.europa.eu/environment/news/european-commission-and-un-environment-programme-agree-reinforce-cooperation-tackling-climate_en

Directorate-General for Environment. (2021, April 27). EU and China step up cooperation on biodiversity ahead of COP15. European Commission. https://ec.europa.eu/environment/news/eu-and-china-step-cooperation-biodiversity-ahead-COP-15-2021-04-27_en

EEAS. (2021). Biodiversity is at risk: we’re part of the problem, and part of the solution. EEAS - European Commission. https://eeas.europa.eu/delegations/timor-leste/98568/biodiversity-risk-were-part-problem-and-part-solution_fi

EEAS - Strategic Communications. (2021, April 22). Nature is suffering. Mother Earth urges call to action. EEAS - European External Action Service - European Commission. https://eeas.europa.eu/topics/climate-environment-energy/96731/nature-suffering-mother-earth-urges-call-action_en

European Commission. (2011). The EU Biodiversity Strategy to 2020. https://doi.org/10.2779/39229

European Commission - Directorate-General for Environment. (2020, May 20). EU Biodiversity Strategy for 2030 Bringing nature back into our lives. Eur-Lex.Europa. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/ALL/?uri=CELEX:52020DC0380

European Parliament. (2021, June). EU Biodiversity Strategy for 2030: Bringing nature back into our lives (P9_TA(2021)0277). https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9-2021-0277_EN.pdf

Grabbe, H., & Lehne, S. (2019, December). Climate Politics in a Fragmented Europe. Carnegie Europe. https://carnegieendowment.org/files/Lehne_Grabbe_Climate_v2.pdf

Haahr, T. (2021, June 9). Biodiversity: MEPs demand binding targets to protect wildlife and people | News | European Parliament. Europarl.Europa. https://www.europarl.europa.eu/news/en/press-room/20210604IPR05513/biodiversity-meps-demand-binding-targets-to-protect-wildlife-and-people

Halleux, V. (2021, June 24). EU Biodiversity Strategy to 2030. Europarl.Europa. https://www.europarl.europa.eu/legislative-train/theme-a-european-green-deal/file-new-eu-biodiversity-strategy/06-2021

High Ambition Coalition for Nature and People. (n.d.). HAC for Nature and People. Retrieved 12 July 2021, from https://www.hacfornatureandpeople.org/home

History of the Convention. (2021, June 23). Convention on Biological Diversity (CBD). https://www.cbd.int/history/

IPBES. (n.d.). What is IPBES. Retrieved 12 July 2021, from https://ipbes.net/about

Isarin, N. (2018, September 21). The EC’s environmental action plan is severely lacking in both ambition and resources, the EESC warns. Impel. https://www.impel.eu/the-ecs-

environmental-action-plan-is-severely-lacking-in-both-ambition-and-resources-the-eesc-warns/

Kok, M., Rankovic, A., Löwenhardt, H., Pattberg, P., Prip, C., Widerberg, O., & Laurans, Y. (2018, November). From Paris to Beijing. Insights gained from the UNFCCC Paris Agreement for the post-2020 global biodiversity framework (No. 3412). PBL. https://www.pbl.nl/en/publications/from-paris-to-beijing-insights-gained-from-the-unfccc-paris-agreement-for-the-post-2020-global-biodiversity-framewo

Leaderspledgefornature. (2021, June 6). United to Reverse Biodiversity Loss by 2030 for Sustainable Development. Leaders Pledge for Nature. https://www.leaderspledgefornature.org/

Missiroli, A. (2016). The EU and the World. The Eu and the world: players and policies post-Lisbon: a handbook. European Union Institute for Security Studies.

Morgera, E. (2010, November 18). Introduction to European Environmental Law from an International Environmental Law Perspective by Elisa Morgera : SSRN. Researchgate. https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=1711372

Nègre, F. (Ed.). (2020, May). The EU 2030 Biodiversity Strategy (PE 652.207). Policy Department for Structural and Cohesion Policies. https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2020/652207/IPOL_BRI(2020)652207_EN.pdf

Official Journal of the European Union. (2014, May 20). EUR-Lex - 22014A0520(01) - EN - EUR-Lex. EUR-Lex. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=celex:22014A0520(01)

Palmer, C. P. (2019, May 22). Information note: Ways and means to contribute to the development of the post-2020 global biodiversity framework. CBD. https://www.cbd.int/doc/notifications/2019/ntf-2019-049-post2020-en.pdf

Pattberg, P., Widerberg, O., & Kok, M. T. J. (2019). Towards a Global Biodiversity Action Agenda. Global Policy, 10(3), 385–390. https://doi.org/10.1111/1758-5899.12669

POST2020-WS-2019-02 - Documents. (n.d.). Convention on Biological Diversity. Retrieved 12 July 2021, from https://www.cbd.int/conferences/post2020/post2020-ws-2019-02/documents

Strategic Plan for Biodiversity 2011–2020 including Aichi Biodiversity Targets. (2020, January 21). Convention on Biological Diversity (CBD). https://www.cbd.int/sp/

United Nations Climate Change. (n.d.). The Paris Agreement. UNFCCC. https://unfccc.int/process-and-meetings/the-paris-agreement/the-paris-agreement

De Europese klimaatwet is strenger dan de Nederlandse regels. Wat betekent dat?

Fri, 08 Jan 2021 09:10:32 GMT

De Europese klimaatwet is strenger dan de Nederlandse regels. Wat betekent dat? 8- 1-2021

Het Europees Parlement heeft de klimaatwet aangenomen en hierbij aangegeven dat de emissiereductie in Europa in 2030 minimaal 60% moet zijn. Ook wil Europa het eerste klimaat neutrale continent ter wereld worden. De Nederlandse doelstelling voor emissiereductie is slechts 49% in 2030. Wat betekent dit Europese besluit nu voor Nederland?

Europa als gidscontinent

Het woord 'wet' suggereert dat Europa nu gaat besluiten wat er in Nederland gaat gebeuren. Dat is niet het geval. Op Europees niveau worden de doelstellingen bepaald, maar de lidstaten gaan zelf over de invulling. De Europese Raad (de club van regeringsleiders) heeft aangegeven dat ze gaat voor een emissiereductie van minimaal 55% in 2030. De komende maanden gaan het Europees Parlement en de lidstaten onderhandelen. Het eindresultaat van deze onderhandeling wordt de inzet van Europa op de grote klimaattop COP26 in november 2021 in Glasgow. De grote vraag is dus of de 60% overeind blijft, of dat het naar beneden wordt bijgesteld. Dat laatste zou heel onwenselijk zijn, want uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat 65% emissiereductie nodig is om de 1,5 graad opwarming van de aarde tegen te gaan. 60% is dus al aan de te lage kant. Wil Europa, als een van de meest rijke continenten ter aarde, een gids zijn voor andere landen en continenten in de aanpak van de klimaatcrisis dan zal ze moeten gaan voor minimaal 60% emissiereductie.

Maatregelen klimaatwet

In de wet staan een aantal maatregelen die ervoor moeten zorgen dat de 60% emissiereductie gehaald wordt. Zoals de aanpassing van het emissiehandelssysteem. Dit wordt uitgebreid naar de luchtvaart en scheepvaart en het plafond gaat omlaag. Er kunnen dus straks minder broeikasgassen uitgestoten worden door de industrie, vliegtuigen en schepen. Ook gaat er sterk ingezet worden op het duurzamer maken van bestaande gebouwen en huizen. Hierin is een grote slag te slaan, want energie die niet verbruikt wordt is de meest duurzame energie.

Wen maar aan elektrische auto's en blauwe diesel, want de Europese Commissie wil volgend jaar komen met strengere CO2-regels voor auto's. En last but not least zal de landbouw moeten vergroenen. Bossen, landgebruik en landbouw moeten, wat het Europees Parlement betreft, als een geheel worden gezien en gezamenlijk een bijdrage gaan leveren aan het terugdringen van klimaatverandering. Een goed idee, want een koe zal altijd CO2 blijven uitstoten, en met meer bomen kan deze CO2 direct gecompenseerd worden.

Belonen in plaats van straffen

Als u de wet overtreedt kunt u rekenen op een boete. In Europa werkt het anders. De klimaatwet gaat gepaard met een Just Transition Mechanism, wat zoveel betekent dat landen kunnen rekenen op een financiële bijdrage in de overgang naar een meer duurzame economie. Verleiding dus, in plaats van straffen. Elk land moet zich committeren aan de 60% emissiereductie om in aanmerking te komen voor geld uit het bijbehorende transitiefonds. Voor Nederland lijkt Groningen vooralsnog het meeste geld te gaan ontvangen. Tenminste, als Nederland zich committeert aan de 60%.

Nederland moet aan de bak

Nederland doet er dus wijs aan om nog eens kritisch naar haar eigen doelstelling van 49% emissiereductie te kijken. Niet in de laatste plaats omdat Nederland een handelsland bij uitstek is en er geen baat bij heeft als andere landen duurzamere producten produceren dan wij. Sterker nog, Nederland zou als rijk Westers land een groen gidsland moeten zijn. Dat betekent inzetten op groene, hernieuwbare (dus geen kern-) energie en energiebesparing. De Europese klimaatwet geeft duidelijke richting en het is nu aan de Nederlandse kiezer om te zorgen dat er in maart 2021 een Tweede Kamer zit die de klimaatwet omarmt en duidelijke groene keuzes maakt.

Met het aannemen van de klimaatwet door het Europees Parlement zijn dus pas de eerste stappen gezet op weg naar een klimaatneutraal continent. Het echte werk moet nog beginnen.

Anja Haga, Adviseur Eurofractie ChristenUnie

Dit artikel is op 7 januari 2021 gepubliceerd in het Nederlands Dagblad .

Duurzaam vliegen is voorlopig een utopie

Mon, 28 Dec 2020 16:03:07 GMT

Duurzaam vliegen is voorlopig een utopie 28-12-2020

Gaan we ooit nog vliegen? Die vraag kwam laatst bij me op. Sinds de zomer van 2017 heb ik niet meer gevlogen, omdat het niet duurzaam is. Eerlijk is eerlijk, de reizen die ik wel heb gemaakt, waren ook prima te doen met de auto of de trein.

Als het aan de Europese Commissie (EC) ligt, ga ik de komende jaren ook nog niet met het vliegtuig. De EC wil dat grote luchtvaartuigen tegen 2035 emissievrij kunnen vliegen en dan klaar zijn voor de markt. Dat duurt nog bijna 15 jaar, en zal dan nog niet op grote schaal kunnen plaatsvinden.

Duurzaam vliegen bestaat niet, dus iedereen die duurzaam wil leven heeft een probleem als een bezoek aan een ander continent op de agenda staat. Dat kan beperkend voelen. Niet voor niets bestaat sinds een tijdje het woord vliegschaamte. Voor de korte vluchten binnen Europa vind ik die term terecht, maar voor langere vluchten niet. Immers, je hebt geen alternatief. De overheid is aan zet om duurzaam vliegen mogelijk te maken.

Extra duurzaamheidseisen aan KLM zouden dan ook een minimale voorwaarde voor de verleende staatssteun moeten zijn. Greenpeace heeft er een zaak over aangespannen, maar de rechter heeft bepaald dat de duurzaamheidseisen aan KLM niet nodig zijn. KLM zou namelijk met die eisen te veel benadeeld worden ten opzichte van de internationale concurrentie. Het blijkt lastig afscheid nemen van het oude pre-corona economisch denken.

Voor sommige mensen blijkt wel of niet vliegen geen vraag die ze bezighoudt. Begin december bleek al een sterke toename te zien van vliegtuigboekingen voor de kerst. Dat zou natuurlijk kunnen betekenen dat mensen naar familie willen reizen. Uit de analyses bleken het toch vooral retourtjes Portugal en Turkije te zijn, dus de zucht naar zon lijkt een waarschijnlijkere optie. Nadat er consternatie ontstond over de drukte op Schiphol zijn de reisbeperkingen weer strenger geworden. Het viel me op dat de geïnterviewden in de lange rijen weinig last leken te hebben van vliegschaamte.

Vorige week las ik zelfs in een artikel dat het aantal gehuurde privéjets is toegenomen dit jaar. Want, daar ging het om, het blijkt namelijk behoorlijk coronaproof te zijn om zo te vliegen. Over het klimaat werd met geen woord gesproken. Ik ben bang dat deze mensen, die meer dan 100.000 euro betalen voor een intercontinentale vlucht, zich niet afvragen hoeveel CO2 ze uitstoten. Ik troost me maar met de gedachte dat dit een kleine groep moet zijn.

Zoals veel mensen ben ik in 2020 mijn woonplaats amper uit geweest. Mijn collega’s van A Rocha heb ik zelfs nog nooit in levende lijve ontmoet. Natuurlijk hoop ik dat dit het komende jaar anders zal zijn. Of ik ook ga vliegen? Ik zie het nog niet zo snel gebeuren. Voorlopig houd ik het maar op thuiswerken en waar nodig een ritje met de auto waarbij ik de CO2 compenseer.

Anja Haga

Anja is vaste columnist voor Het Goede Leven. Dit artikel is op 27 december 2020 gepubliceerd: https://www.hetgoedeleven.nl/artikelen/duurzaam-vliegen-is-voorlopig-een-utopie

Level playing field in trade and the consequences for environmental protection

Tue, 01 Dec 2020 15:53:58 GMT

Level playing field in trade and the consequences for environmental protection 2021

In shaping the internal market in the European Union, much attention has been given to matters such as harmonizing rules and preventing discrimination, so that there is a level playing field. Economic interests seem to have received more attention than an issue such as environmental protection. Therefore, this article answers the following question: what does the level playing field mean for environmental protection and what opportunities are there?

Historical background: creation of the European internal market

Today we know the European single market, which enables people, services, goods and capital to move more freely.[1] The Treaty of Rome (1957) identified the creation of an internal market as one of the central objectives of European cooperation.[2] In 1985 the process accelerate when The Commission presented a White Paper, in which it abolished physical, technical and fiscal boundaries with a seven-year program and numerous guidelines and regulations.[3 4] The real momentum in establishing a common market only started in 1986 with the Single European Act (SEA) abolishing the requirement of unanimity in many cases.[5 6]

The Single Market was finally put in place on 1 January 1993.[7] Since 1997, European citizens have also been able to move freely within the EU, when the Schengen zone was included in the Amsterdam Treaty.[8 9] With the Services Directive in 2009 free movement of services was (partly) realized.[10 11] In 2010, the Commission presented a broad package of proposals to deepen the internal market even further, referred to as the 'Single Market Act'.[12] In October 2012, the Commission subsequently proposed the Single market Act II, with measures to ensure a more integrated internal market.[13 14]

Focus on a level playing field and the effect of harmonization and derogations

In the period from 1957 to 2012 the emphasis was mainly on the economic dimensions of the single market and the concept of a level playing field (LPF). This stems from the idea that ‘all economic actors should be bound by the same set of rules and conditions to ensure that there is fair competition between them….. which has governed economic interactions between member states’. [15] The focus on the economic dimensions of the single market is still a central aspect of single market policy.[16]

An important aspect of a level playing field is harmonization. Harmonization means that divergent national rules are excluded so that the free movement of products within the EU is guaranteed.[17 18] Article 114 (3) of the TFEU has as its object that other interests than purely economic ones, such as health, safety, environmental protection and consumer protection, will take as a base a high level of protection. However, practice turns out to be more complicated. [19] This is because the economies of the different Member States in Europe traditionally differ.[20] One consequence of this is that Articles 114 (4) (5) TFEU make it possible for Member States to deviate from the harmonization measures in order to adhere to stricter levels of protection. [21] It is only in areas that are not mutually equivalent that member states can invoke national restrictions, practices, and traditions, and restrict free trade in the Community. This is the concept of mutual recognition, which has been central to EU market integration.[22 23]

The possibility of deviating from the existing legal rules is reflected in Article 36 TFEU with the principle of derogations. Article 36 provides an exhaustive list of derogations from the principle of free movement of goods.[24] The deviations indicate the community's priorities in the 1950s. The court has therefore added a list of justifications, mandatory or public-interest requirements.[25] ‘As with the Article 36 TFEU derogations, mandatory requirements are available only in the absence of harmonization’. [26]

The idea was that a level playing field with regulations would prevent a race to the bottom in social and environment standards. [27] However, regulating environmental protection through the exceptions ensures that the environment is subordinated to economic interests. A clear example of this is the European Nitrates Directive. This directive states that in all European member states no more than 170 kg nitrogen from animal manure per hectare of land may be applied. An exception to this has been made for a number of countries, including the Netherlands, through derogation. [28]

In the Netherlands, the Experts Committee on the Fertilizers Act has assessed the possible environmental effects if the derogation of the Nitrates Directive is not extended. They indicate that if there were no derogation, the nitrogen deposition on nature would decrease and the negative effect of nitrogen on biodiversity would be reduced. However, because without a derogation farmers are economically disadvantaged, the Committee believes there is a good chance that the grassland will be converted into maize land, which will lead to more nitrate leaching into the environment. That is why the Committee recommend extending the derogation.[29]

Level playing field in international trade

A level playing field also has an effect on international trade. Preventing trade disruption and discrimination (of countries) was the most important starting point in international trade.[30 31] The World Trade Organization (WTO), successor to The General Agreement on Tariffs and Trade (GATT), covers about 90% of global trade. [32 33] A level playing field relies on a common set of rules which are arbitrated consistently. Internationally, this has been a challenge. [34] The GATT always opposed attempts to restrict trade that were based on the way products were made. Discrimination was prohibited if the product as it arrived at the border was ‘like’ another national or imported product, no matter how it was produced. [35] The WTO has tried to change this, but so far this has been difficult. An important reason for this is its reliance on consent from all participating countries.[36] As in the internal market, the focus at an international level has therefore always been more on economic interests than on the method of production (with an eye for environmental protection).

Discussion and conclusion

Regulations to enable the European internal market and international trade are primarily aimed at creating a level playing field. An important reason for this is that the LPF concept assumes that markets basically have the same access to knowledge and materials and have comparable markets and customer requirements.[37] The reality is different, as evidenced by the fact that trade is needed at all. [38] Protection of the environment is not part of the basic rules, but is mainly regulated by exceptions to the rules. In theory, this could benefit the environment, but in practice countries more often opt for measures that ensure that they can sell their products in as many places as possible, within Europe and worldwide. The example of the nitrate derogation in the Netherlands shows this well. Economic interests often turn out to be more important than environmental protection.

Only when environmental protection becomes the general starting point, and is no longer regulated by means of exceptions, can the environment be prevented from paying the price. There are opportunities here with the European Green Deal, as the European Union has indicated that it wants to be the first climate-neutral continent by 2050.[39] To make this possible, it is important that far-reaching environmental agreements are made in all policy areas as a new level playing field. Not only with the member states of the European Union, but also with all countries where agreements are made through international trade agreements. It is hopeful that MEPs last week urged the European Commission for an EU law to ensure that companies are held accountable when their actions harm people and planet. [40]

Anja Haga

References:

1 https://ec.europa.eu/growth/single-market/strategy_en

2 The Single Market. Egan 2016. P. 256.

3 https://www.cvce.eu/en/collections/unit-content/-/unit/df06517b-babc-451d-baf6-a2d4b19c1c88/5673993b-5e5d-4ee3-9d12-4bd18e9fb9d6

4 3-1 The Single Market, Craig and de Búrca. P 609.

5 The Single Market. Egan 2016. P. 258.

6 3-1 The Single Market, Craig and de Búrca. P 614.

7 https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/MEMO_10_528

8 https://www.robert-schuman.eu/en/european-issues/0312-the-free-movement-of-people-in-the-european-union-principle-stakes-and-challenges

9 https://ec.europa.eu/home-affairs/what-we-do/policies/borders-and-visas/schengen_en

10 https://ec.europa.eu/growth/single-market/services/services-directive_en

11 The Single Market. Egan 2016. P. 262.

12 The Single Market. Egan 2016. P. 263.

13 https://ec.europa.eu/growth/single-market/smact_en

14 https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/IP_12_1054

15 https://www.epc.eu/en/publications/The-end-of-the-level-playing-field~377b20

16 3-1 The Single Market, Craig and de Búrca. P 636.

17 https://ec.europa.eu/growth/single-market/goods/free-movement-sectors_en

18 3-1 The Single Market, Craig and de Búrca. P 608.

19 https://pure.uva.nl/ws/files/9292553/SSRN_id2845819.pdf

20 The Single Market. Egan 2016. P. 257.

21 https://pure.uva.nl/ws/files/9292553/SSRN_id2845819.pdf

22 The Single Market. Egan 2016. P 259.

23 3-1 The Single Market, Craig and de Búrca. P 622.

24 Derogations and Justifications. Barnard. P 149 & 150.

25 Derogations and Justifications. Barnard. P 149 & 150.

26 Derogations and Justifications. Barnard. P 172

27 3-1 The Single Market, Craig and de Búrca. P 636.

28 https://ec.europa.eu/environment/pubs/pdf/factsheets/nitrates.pdf

29 https://www.rijksoverheid.nl/binaries/rijksoverheid/documenten/richtlijnen/2020/02/12/milieueffecten-bij-geen-derogatie-van-de-nitraatrichtlijn/bijlage-cdm-advies-milieueffecten-bij-geen-derogatie-van-de-nitraatrichtlijn-12-2-2020.pdf 30 https://www.herbertsmithfreehills.com/latest-thinking/international-trade-and-sustainable-development-on-level-playing-field-cross

31 https://ec.europa.eu/growth/single-market_en

32 https://www.investopedia.com/terms/g/gatt.asp

33 https://www.investopedia.com/terms/g/gatt.asp

34 https://www.epc.eu/en/publications/The-end-of-the-level-playing-field~377b20 35 https://www.herbertsmithfreehills.com/latest-thinking/international-trade-and-sustainable-development-on-level-playing-field-cross

36 https://www.epc.eu/en/publications/The-end-of-the-level-playing-field~377b20

37 https://trade-knowledge.net/commentary/the-elusive-notion-of-a-level-playing-field/

38 https://trade-knowledge.net/commentary/the-elusive-notion-of-a-level-playing-field/

39 https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/ip_20_335

40 https://www.europarl.europa.eu/news/en/headlines/society/20210303STO99111/companies-should-be-held-accountable-for-their-actions-say-meps

Een boom planten kan bijna iedereen

Tue, 01 Dec 2020 12:36:41 GMT

Een boom planten kan bijna iedereen 1-12-2020

Natuurdocumentaires kijk ik eigenlijk nooit uit. Ook al geniet ik van de prachtige plaatjes en leerzame weetjes, ik zap weg op het moment dat de voice-over begint over temperatuurstijging en smeltende ijskappen. Daar word ik ongelukkig van. Laf natuurlijk, want met wegkijken komen we nergens.

Ik denk dat voor veel mensen klimaatverandering een te groot, abstract begrip is waar we ongemakkelijk van worden. Smeltende ijskappen zullen de meesten van ons nooit met eigen ogen zien, en over een halve eeuw een hogere zeespiegel is toch een beetje een ver-van-mijn-bed-show.

Gelukkig zijn er mensen zoals David Attenborough, die de prachtigste plekjes en dieren van deze aardbol laten zien. Zijn nieuwste film ‘A new life on our planet’ is niet alleen prachtig, maar ook een waarschuwing. Deze keer probeer ik niet weg te kijken maar zijn oproep ter harte te nemen.

Volgens Attenborough is met de toename van de menselijke bevolking het aantal diersoorten in rap tempo afgenomen. De mens kan zo niet langer doorgaan. Hij noemt ook een aantal belangrijke maatregelen die mensen zelf heel gemakkelijk kunnen nemen. Zoals het planten van bomen.

Dat moet toch lukken? Wie is er tenslotte tegen bomen? Bomen zijn niet alleen dé iconen van natuur, ze zijn goed voor de opslag van CO2, ze gaan opwarming van de aarde tegen, ze zorgen voor biodiversiteit en ze leveren ook nog eens mooie producten op. Wat wil een mens nog meer? Nou, meer bomen dus.

‘Den Haag’ is al druk met een landelijke bossenstrategie, de EO is met een bomenplancampagne gestart om Nederland groener te maken, Staatsbosbeheer wil 5000 hectare bos planten en onlangs waren de duizenden fruitbomen die telers niet kwijt konden in no time uitgedeeld. Mensen stonden er zelfs uren voor in de rij. Daar word ik dan weer blij van.

Ook ‘Brussel’ zet in op meer bomen. Drie miljard moeten er bij komen. Voordat dit gebeurt, gaat er nog heel wat gedebatteerd worden door politici, maar daar hoeven we natuurlijk niet op te wachten.

Als alle Europeanen zich net zo gaan gedragen als de fruitboom-minnende Nederlanders moet het lukken om binnen een paar jaar minimaal drie miljard extra bomen te planten. Mensen met een grote tuin planten er meerdere, mensen zonder tuin zetten een (fruit)boompje in een pot op het balkon, en iedereen kan doneren aan een van de vele bomenplantinitiatieven die er zijn.

Ga je bijvoorbeeld op reis met vliegtuig, auto of OV, dan kun je via Climate Stewards eenvoudig de CO2 uitstoot van de reis berekenen en dit direct compenseren. Climate Stewards plant daarmee nieuwe bomen die CO2 uit de lucht opnemen.

Zelf een collecte organiseren kan natuurlijk ook. Dankzij de opbrengst van de collecte van de Christelijk Gereformeerde Kerk in Zwolle konden vrijwilligers van de christelijke natuurorganisatie A Rocha onlangs een hardhout-ooibosje bij de uiterwaarden van de IJssel planten.

Wat alle bomenacties laten zien, is dat mensen graag iets positiefs doen. Dat stemt me hoopvol. Ik denk dat als iedereen binnen zijn of haar mogelijkheden een boompje bijdraagt, het ons gaat lukken om het mooie van ‘our planet’ te behouden. Mijn stadstuintje is maar klein, maar ik ga in ieder geval op zoek naar een plekje voor een nieuwe boom.

Anja Haga

Anja is vaste columnist voor Het Goede Leven: https://www.hetgoedeleven.nl/artikelen/een-boom-planten-kan-bijna-iedereen

The reality of climate spending

Mon, 30 Nov 2020 08:01:13 GMT

The reality of climate spending 2020

With the Green Deal and the climate law, the European Union is showing its green ambition. However, the question is whether it will be just fine words, or whether there will be action. Especially with regard to finances, the past shows that goals are often not achieved. The European Court of Auditors has an important role in this.

In 2011, the Commission announced its objective of spending at least 20% of the 2014-2020 EU budget on climate action.[1] In a special audit report in 2016, the European Court of Auditors (ECA) warned of the risk of falling short of the 20% target for EU spending on climate action.[2]
They concluded: “there is serious risk that the 20% target will not be met” and “more and better-focused climate action funding in some European Structural and Investment Funds, but largely business as usual in others”.

In 2018, the Commission set a more ambitious goal for the proposed 2021-2027 EU budget – a target of 25% of expenditure contributing to climate objectives.[4] This was reiterated in the European Green Deal communication of 11 December 2019. In May 2020, the Commission presented a revised proposal for the 2021-27 EU long-term budget.[5] [6]

The ECA published a review which aims to update the ECA’s previous analysis of climate tracking in the EU budget on 2 July 2020. They concluded that the Commission had overstated the 2014-2020 budget’s contribution to tackling climate change and warned the same was likely to be true in 2021-27.[7] The Brussels Times wrote: “EU auditors cannot confirm whether the current target of spending 20% of the EU budget on climate action will be met”.[8] Reuters wrote: ‘“The anticipated contributions to climate-related spending, in particular from some agricultural schemes, are likely to be overstated”. A Commission spokesperson said: “In the next long-term budget, we have introduced a series of improvements to make sure our programmes better contribute towards the climate objective.”[9]

Based on the Commission proposal of May 2020, the political agreement of the Special European Council of 17-21 July 2020 sets an overall climate target of 30% applicable to the total amount of expenditure from the EU budget 2021-27.[10] [11]

The study ‘Documenting climate mainstreaming in the EU budget’, requested by the BUDG Committee of the European Parliament, concluded: “the increase from 20% to 25% is more than accounted for by proposed changes to Climate Mainstreaming in the EU Budget the tracking of direct payments under the Common Agricultural Policy, which do not appear to be justified by the level of climate impact delivered by that expenditure.” [12]

The European Council and the European Parliament adopted the New CAP in October 2020. They agreed that 30% of the overall spending of the EU budget must contribute towards climate objectives and, at the same time, they reduced the requirements for climate change mitigation by the agricultural sector. The European Commission wrote in respond: ‘the Commission will support making the 40% climate spending in CAP obligatory and the expenditure counted towards that target transparent and meaningful.’ [13]

Conclusion

Thanks to the ECA, it has become clear that The European Union is overestimating the emissions-cutting potential of climate action schemes outlined in its budget and should change its methodology for assessing their effectiveness. This issue would probably not have come to light without an audit of the ECA. However, because an audit of the ECA is not binding, its conclusions and abbreviations do lead to promises and some policy adjustments, but do not necessarily lead to major changes. Political willingness seems to be more important than facts sometimes. The trilogue about the CAP have now started, and it will become apparent in due course what comes out of this. It’s important that both the ECA and the media stay on top of it, so that the subject remains in the spotlight and changes in policy actually will take place and will be based on facts.

Anja Haga

References:

1] European Commission. ‘Supporting climate action through the EU budget.’ Online, internet. Available https://ec.europa.eu/clima/policies/budget/mainstreaming_en

2] European Court of Auditors. ‘Special report No 31/2016: Spending at least one euro in every five from the EU budget on climate action: ambitious work underway, but at serious risk of falling short.’ Online, internet. 22 November 2016. Available https://www.eca.europa.eu/en/Pages/DocItem.aspx?did=39853

3] European Court of Auditors. ‘Special report No 31/2016: Spending at least one euro in every five from the EU budget on climate action: ambitious work underway, but at serious risk of falling short.’ Online, internet. 22 November 2016. Available

https://www.eca.europa.eu/Lists/ECADocuments/SR16_31/SR_CLIMATE_EN.pdf P 52 en 57

4] European Court of Auditors. ‘Review No1. Tracking climate spending in the EU budget’. P 3. Online, internet. 2020. Available https://www.eca.europa.eu/Lists/ECADocuments/RW20_01/RW_Tracking_climate_spending_EN.pdf

5] European Commission. ‘Supporting climate action through the EU budget.’ Online, internet. Available https://ec.europa.eu/clima/policies/budget/mainstreaming_en

6] European Commission. ‘The European Green Deal.’ Online, internet. 11 December 2019. Available https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:52019DC0640

7] European Court of Auditors. ‘Review No1. Tracking climate spending in the EU budget.’ Online, internet. 2020. Available https://www.eca.europa.eu/Lists/ECADocuments/RW20_01/RW_Tracking_climate_spending_EN.pdf

8] The Brussels Times. ‘EU lacks reliable tracking of climate spending.’ Online, internet. 4 July 2020. Available

https://www.brusselstimes.com/news/eu-affairs/120045/eu-lacks-reliable-tracking-of-climate-spending/

9] Reuters. ‘EU overestimates impact of its climate spending, auditors say.’ Online, internet. 3 July 2020. Available

https://www.reuters.com/article/us-climate-change-eu-budget-idUSKBN2441UF

10] European Commission. ‘Supporting climate action through the EU budget.’ Online, internet. Available https://ec.europa.eu/clima/policies/budget/mainstreaming_en

11] European Council. ‘Special meeting of the European Council – Conclusions.’ Online, internet. 21 July 2020. Available https://www.consilium.europa.eu/media/45109/210720-euco-final-conclusions-en.pdf

12] European Parliament. Study requested by the BUDG committee. ‘Documenting climate mainstreaming in the EU budget.’ P 50, 51. Online, internet. July 2020. Available https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2020/654166/IPOL_STU(2020)654166_EN.pdf

13] European Commission. ‘Working with Parliament and Council to make the CAP reform fit for the European Green Deal.’ Online, internet. November 2020. Available https://ec.europa.eu/info/sites/info/files/food-farming-fisheries/key_policies/documents/factsheet-cap-reform-to-fit-european-green-deal_en.pdf

Kernafval in de achtertuin

Mon, 26 Oct 2020 13:19:55 GMT

Kernafval in de achtertuin 26-10-2020

Onder het mom dat kerncentrales vrijwel geen CO2 uitstoten, worden ze door sommige partijen ineens gezien als een duurzame oplossing. Duurzaam betekent dat iets op de lange termijn houdbaar is. Je kunt natuurlijk naar radioactief afval kijken als iets duurzaams, want het gaat tenslotte duizenden jaren mee. Voordat er besluiten worden genomen die impact hebben op de komende eeuwen, lijkt het me dan ook verstandig om eens te kijken naar de locaties van de kerncentrales en het radioactieve afval.

Eén kerncentrale is niet voldoende voor heel Nederland, dus bij een positief besluit komen er meerdere. Uiteraard aan de randen van Nederland. Het kabinet heeft al eens laten onderzoeken welke locaties in aanmerkingen zouden kunnen komen, en dat zijn de Eemshaven in Groningen, de Maasvlakte bij Rotterdam en een terrein in de buurt van de huidige centrale in het Zeeuwse Borssele.

Wat speurwerk laat zien dat wonen in een buurt van een kerncentrale niet zo geliefd is. De gemiddelde huizenprijzen in Borssele liggen een stuk lager dan het gemiddelde in Zeeland. Nu geldt dat effect ook voor windmolenparken, al kunnen die na een jaar of twintig weer worden afgebroken. Een kerncentrale staat er over het algemeen heel wat langer en het radioactief afval ligt er voor altijd.

Radioactief afval wordt nu opgeslagen in de opslag- en verwerkingsfaciliteit van de Centrale Organisatie Voor Radioactief Afval (COVRA) in Borssele. Waar gaat al het afval opgeslagen worden als er meer kerncentrales komen? Als ik inwoner van Groningen was, zou ik kiezen voor de COVRA. Als inwoner van bijvoorbeeld Overijssel of Flevoland zou ik kiezen voor Groningen, want liever geen radioactief transport door mijn provincie, richting Zeeland, met alle risico’s van dien. En als ik in Zeeland zou wonen zou ik echt niet zitten te wachten op nog meer in potentie dodelijk afval.

Mochten de beoogde locaties in Groningen, Rotterdam en Zeeland het toch niet worden, dan zal een andere plek gekozen moeten worden waar de kerncentrales komen en het radioactieve spul duizenden jaren kan blijven liggen. Stel dat iedereen mag kiezen: vijf kilometer van je huis een kerncentrale met een bovengrondse opslag voor kernafval (een cadeau voor de achter-, achter-, achterkleinkinderen) en een kleine kans op een nucleaire ramp? Of vijf windmolens op vijfhonderd meter van je huis, met een lichte zoemtoon en de kans dat jij of sommige buurtgenoten uiteenlopende gezondheidsklachten ontwikkelen? Ik ben benieuwd wat de uitslag zal zijn.

Anja Haga

Dit artikel is op 26-10-2020 gepubliceerd op wi.christenunie.nl

CAP: salvation or Achilles’ heel of Europe?

Mon, 26 Oct 2020 08:18:49 GMT

CAP: salvation or Achilles’ heel of Europe? 2020

Introduction

After the Second World War, the economy in many European countries was in bad shape and there were food shortages. European countries realized more and more that cooperation and free trade was necessary in order to provide themselves with food. Therefore, the Common Agricultural Policy (CAP) was established, but not without a struggle. Establishing a joint policy in such a fragmented and complex policy area as agriculture, and the way in which this was done, is exemplary for the often opportunistic and nationalistic attitude of countries and cooperation in Europe. The central question in this article is therefore whether the CAP has turned out to be Europe's salvation or Achilles heel.

Historical background

The CAP is realized as one of the examples of free trade in Europe. After the Second World War, a united effort was made to rebuild Europe. The International Trade Organization (ITO) was the proposed name for an international institution for the regulation of trade. Until the creation of the World Trade Organization in 1994, international trade was managed through the General Agreement on Tariffs and Trade (GATT). The Organisation for European Economic Co-operation (OECC) came into being in 1948. It emerged from the Marshall Plan (of the U.S.) and the Conference of Sixteen (Conference for European Economic Co-operation), which was superseded by the Organisation for Economic Co-operation and Development (OECD), a worldwide body, in 1961. With the Treaty of Rome (Treaty establishing the European Economic Community (EEC Treaty)), the European Economic Community (‘the Community’) was concluded between six member states: France, Germany, Italy, Belgium, the Netherlands and Luxembourg. The goal was a ‘common market’ with free movement of persons, goods and services, with the aim of greater growth and prosperity. This also laid the foundations for the CAP. [1 2 3 4 5 6 7 8]

Agriculture into the common market

In 1957, ‘the six’ deliberately chose to bring agriculture into the common market, to prevent one or more countries striking preferential agricultural deals with France. [9 10 11 12] France ratified the Treaty of Rome so French agricultural products, which were heavily subsidized, could be sold in the other countries, in exchange for opening up the French market to (West German) non-agricultural products. [13 14 15] The possibility of liberalizing intra-European trade in agriculture had first been addressed by France, its so-called ‘Green Pool’, which ended in the creation of a Committee of Agricultural Ministers within the OECC. The Netherlands pushed for a supranational common agricultural policy, only finding sympathy for this in France. France also wanted bilateral agricultural deals with any of the other OECC members. Britain, on the other hand, completely opposed any discussion of agricultural trade liberalization and Italy wanted better market access for its agricultural exports. The other European countries were completely opposed to supranationality or to any other automatic measures that would impinge on their domestic agricultural support. [16] However, member countries’ efforts to boost agricultural production by any domestic policy means could be at the expense of other countries’ export positions within OEEC markets. The classic example was Britain, where subsidies to domestic egg producers transformed the country within a decade from major egg importing country to self-sufficiency, at the expense of other egg exporters. That is why Dutch policy-makers were so insistent on bringing all domestic agricultural policies under supranational control.[17] If the free market had been limited to industrial products, this would have been very beneficial for the emerging industrial country of Germany, at the expense of traditional agricultural economies such as France and the Netherlands. [18 19 20 21] In short, national intervention mechanisms which were incompatible with the common market had to be transferred to Community level: this is the basic rationale behind the establishment of the CAP. [22]

Enlargement of the community

Counterbalancing French influence, the five other member states of the Community had welcomed enlargement of the Community, especially the British membership. However, French President De Gaulle (1959-1969) blocked this. 23 24 25 The British were initially not too keen on European cooperation, as they estimated that the long-term losses from joining a Europe-wide customs union would be too large (compared to their independent leadership within the Commonwealth and the special relationship with the United States). 26 When the British finally realized that they might be better off by joining the Community, they were too late. The French President Pompidou (1969-1974) accepted the principle of enlargement but in such a way that the funding agreement of the CAP was realized devoid of any input from those countries that wished to join the Community (such as Great Britain, Ireland and Denmark). As a result, countries that imported a lot and produced relatively few agricultural products themselves paid more to the Community than countries that mainly exported. The CAP made up about half of the European budget, so it involved serious amounts. Great Britain, which nevertheless joined the Community in 1973, became a net contributor to the Community. [27 28 29 30]

Discussion and conclusion

The aims of the CAP were to secure the supply of agricultural produce by means of increasing production, stabilizing prices and providing farmers with an adequate standard of living. Thanks to the CAP there have been no more food shortages in Europe. On the other hand, political elites did not simply shift en masse to advocacy of supranational Europe. Especially France wanted to perpetuate German weakness while rebuilding French strength. [31] With the addition of agricultural policy to The Community other countries became more urgent to join. However, the form of the proposals proved to be a continuous fragile balance between national and supranational European interests, figuring the negotiations for the Community later in the decade. [32 33 34 35 36] France's dominant position in the CAP, the individual member states' focus on their own economies and the disparity between Britain's low rate of economic growth and high budgetary contributions, with Brexit as a result, have finally proved to be the Achilles’ heel of European cooperation.

Anja Haga

1 Treaty of Rome (ECC Treaty): https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=LEGISSUM%3Axy0023;

2 BlairCh3, Constructing the Community 1985-1970, The Enlarged Community 1970-1984;

3 DinanCH4, Asbeek Brusse, W. Liberalization, Convertibility, and the Common Market;

4 DinanCH5, Parsons, C. The Triumph of Community Europe;

5 DinanCH6, Vanke, J. Charles De Gaulle’s Uncertain Idea of Europe;

6 GATTHP: Irwin, D,A. The GATT in Historical Perspective, 1995;

7 https://europa.eu/european-union/about-eu/history/1945-1959_en;

8 https://www.oecd.org/general/organisationforeuropeaneconomicco-operation.htm;

9 DinanCH4, Asbeek Brusse, W. Liberalization, Convertibility, and the Common Market; p. 110-113;

10 https://europa.eu/european-union/about-eu/history/1945-1959_en;

11https://www.aa.com.tr/en/europe/oeec-72-years-after-first-step-over-economic-cooperation-in-europe/1806892;

12 https://www.boerderij.nl/Home/Achtergrond/2011/3/De-Europese-Unie-en-de-landbouw---Enkele-historische-notities-AGD561942W/;

13 BlairCh3, Constructing the Community 1985-1970, The Enlarged Community 1970-1984; p. 43-47;

14 DinanCH6, Vanke, J. Charles De Gaulle’s Uncertain Idea of Europe;

15 https://historiek.net/het-europa-van-charles-de-gaulle/65961/;

16 DinanCH4, Asbeek Brusse, W. Liberalization, Convertibility, and the Common Market; p. 103-104;

17 DinanCH4, Asbeek Brusse, W. Liberalization, Convertibility, and the Common Market; p. 103-104;

18 DinanCH4, Asbeek Brusse, W. Liberalization, Convertibility, and the Common Market; p. 110-113;

19 https://www.boerderij.nl/Home/Achtergrond/2011/3/De-Europese-Unie-en-de-landbouw---Enkele-historische-notities-AGD561942W

20 https://www.aa.com.tr/en/europe/oeec-72-years-after-first-step-over-economic-cooperation-in-europe/1806892;

21 https://europa.eu/european-union/about-eu/history/1945-1959_en;

22 https://www.europarl.europa.eu/factsheets/en/sheet/103/the-common-agricultural-policy-cap-and-the-treaty;

23 BlairCh3, Constructing the Community 1985-1970, The Enlarged Community 1970-1984; p. 43-47;

24 DinanCH6, Vanke, J. Charles De Gaulle’s Uncertain Idea of Europe;

25 https://historiek.net/het-europa-van-charles-de-gaulle/65961/;

26 DinanCH4, Asbeek Brusse, W. Liberalization, Convertibility, and the Common Market; p. 108-109;

27 DinanCH4, Asbeek Brusse, W. Liberalization, Convertibility, and the Common Market; p. 111;

28 BlairCh3, Constructing the Community 1985-1970, The Enlarged Community 1970-1984; p. 44-45;

29 DinanCH6, Vanke, J. Charles De Gaulle’s Uncertain Idea of Europe;

30 https://en.wikipedia.org/wiki/Georges_Pompidou;

31 DinanCH5, Parsons, C. The Triumph of Community Europe; p. 117;

32 DinanCH4, Asbeek Brusse, W. Liberalization, Convertibility, and the Common Market; p. 103-104;

33 DinanCH4, Asbeek Brusse, W. Liberalization, Convertibility, and the Common Market; p. 111;

34 BlairCh3, Constructing the Community 1985-1970, The Enlarged Community 1970-1984; p. 44-45;

35 DinanCH6, Vanke, J. Charles De Gaulle’s Uncertain Idea of Europe;

36 https://en.wikipedia.org/wiki/Georges_Pompidou.

Nederland moet aan de bak met Europese klimaatwet

Thu, 08 Oct 2020 07:06:21 GMT

Nederland moet aan de bak met Europese klimaatwet 8-10-2020

Het Europees Parlement heeft de klimaatwet aangenomen, wat betekent dat de emissiereductie in Europa in 2030 minimaal 60% moet zijn. Ook wil Europa het eerste klimaatneutrale continent ter wereld worden. De Nederlandse doelstelling voor emissiereductie is slechts 49% in 2030. Wat betekent dit Europese besluit nu voor Nederland?

Europa als gidscontinent

Het woord 'wet' suggereert dat Europa nu gaat besluiten wat er in Nederland gaat gebeuren. Dat is niet het geval. Op Europees niveau worden de doelstellingen bepaald, maar de lidstaten gaan zelf over de invulling. Sterker nog, de klimaatwet (als belangrijke pijler van de Europese Green Deal) is nu aangenomen door het Europees Parlement, maar nog niet door de lidstaten van de Europese Unie. De komende maanden gaan het Europees Parlement en de lidstaten onderhandelen. Het eindresultaat van deze onderhandeling wordt de inzet van Europa op de grote klimaattop COP26 in november 2021 in Glasgow. De grote vraag is dus of de 60% overeind blijft, of dat het naar beneden wordt bijgesteld. Dat laatste zou heel onwenselijk zijn, want uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat 65% emissiereductie nodig is om de 1,5 graad opwarming van de aarde tegen te gaan. 60% is dus al aan de te lage kant. Wil Europa, als een van de meest rijke continenten ter aarde, een gids zijn voor andere landen en continenten in de aanpak van de klimaatcrisis dan zal ze moeten gaan voor minimaal 60% emissiereductie.

Maatregelen klimaatwet

Belonen in plaats van straffen

Nederland moet aan de bak

Met het aannemen van de klimaatwet door het Europees Parlement zijn dus pas de eerste stappen gezet op weg naar een klimaatneutraal continent. Het echte werk moet nog beginnen.

Anja Haga

Dit artikel is op 10 oktober 2020 gepubliceerd in het Friesch Dagblad .

Laat de kinderen op Moria niet aan hun lot over

Tue, 08 Sep 2020 07:50:03 GMT

Laat de kinderen op Moria niet aan hun lot over 8-9-2020

Soms schaam ik me ervoor om Nederlander te zijn. Waar in Griekenland kinderen zonder ouders, onderdak en uitzicht op een toekomst hutje en mutje in schamele tentjes verblijven, discussiëren de Nederlanders over het binnenhouden van ouderen en kwetsbaren zodat onze jongeren niet teveel onder de coronamaatregelen hoeven te lijden.

De problemen in het vluchtelingenkamp Moria zijn, anders dan de coronacrisis, niet uit de lucht komen vallen. Al jaren is er sprake van een schrijnende situatie aldaar en al jaren wordt er op Europees niveau gepraat over het doorbreken van de patstelling rond de Dublinregels. Deze regels schrijven voor dat migranten asiel aanvragen in het land van aankomst. In plaats daarvan zou er een verplicht herverdelingsysteem van vluchtelingen moeten komen. Polen, Hongarije, Tsjechië en Slowakije staan bekend als fervente tegenstanders van dit herverdelingssysteem. Maar Nederland staat tot nu toe ook niet echt vooraan het goede voorbeeld te geven.

Het welvarende Nederland, het land waar Unicef afgelopen week over berichtte dat jongeren en kinderen het beste kunnen opgroeien, laat ondertussen de duizenden jongeren en kinderen in Moria aan hun lot over. Nou, misschien niet helemaal. Onlangs werd bekend dat het ministerie van Buitenlandse zaken vlak buiten Moria op Griekenland een spiksplinternieuwe Covid-19 'hospitainer' heeft gebouwd. Klinkt mooi, maar het is een doekje voor het bloeden. In plaats van dat de kampen op tijd zijn ontruimd en de vluchtelingen naar een veilige plek elders in Europa zijn gebracht, is gewacht tot het corona-virus ook zijn intrede in Moria heeft gedaan.

Een van de belangrijkste Prinsjesdagmaatregelen in 2019 was migratie. Het accent lag in de berichtgeving weliswaar op het tegenhouden en terugsturen van vluchtelingen, er was in ieder geval aandacht voor het onderwerp. Deze Prinsjesdag zal hoogstwaarschijnlijk gaan over corona-steunmaatregelen voor de economie. Heel goed en belangrijk dat dit gebeurt. Iedereen lijdt onder de coronacrisis. Waar wij echter een overheid hebben om op terug te vallen hebben de vluchtelingen in Moria helemaal niemand.

Laat Nederland als welvarende natie, en het beste land voor jongeren en kinderen, stoppen met naar binnen gekeerd te zijn. Maak een royaal gebaar door een paar honderd jongeren en kinderen in Moria een fijne plek in Nederland te bieden. Daar hoeven de corona-steunmaatregelen echt niet onder te lijden. Sterker nog, maak de jongeren en kinderen van Moria onderdeel van de corona-steunmaatregelen. Dan is er toch één overheid die naar hen omkijkt.

Anja Haga

Dit artikel is gepubliceerd op wi.christenunie.nl

Drie miljard bomen in de EU wordt een lastige zaak

Wed, 02 Sep 2020 15:08:03 GMT

Drie miljard bomen in de EU wordt een lastige zaak 2-9-2020

Nederlanders houden van bomen. Ze mogen niet gekapt worden en als er gratis perenbomen worden weggeven zijn we er als de kippen bij. Dat komt goed uit, want als het aan Eurocommissaris Frans Timmermans ligt krijgt Europa er de komende tien jaren 3 miljard bomen bij. Dit is onderdeel van de Green Deal. Bomen zijn immers goed voor ons, ze zorgen voor biodiversiteit en helpen in de strijd tegen klimaatverandering. De discussie in het Europees Parlement over de bomenstrategie gaat echter meer over landbouw en geld dan over natuur. Op deze manier komen de drie miljard bomen er niet.

Naast de Green Deal en de discussie over de meerjarenbegroting loopt er nog een grote discussie in Brussel. Namelijk het nieuwe Gemeenschappelijk Landbouw Beleid (GLB). Het budget voor landbouw hangt af van de totale begroting en door het coronaherstelfonds blijft er minder geld over voor het GLB. En laat 'bosmanagement' nou juist voornamelijk gefinancierd worden door het GLB.

Het is dan ook de landbouwcommissie in het Europees parlement die een voorstel (ontwerpresolutie) gemaakt heeft over de bossenstrategie. Hier wordt in deze periode over gedebatteerd in de commissie. De bedoeling is dat het voltallige parlement er zich in oktober over buigt. Het voorstel richt zich voor een groot deel op de agroforestry. Wageningen Universiteit definieert agroforestry als een teeltsysteem waarbij bomen worden gecombineerd met landbouw op hetzelfde perceel. Denk bijvoorbeeld aan voedselbossen en bosweides met vee. Centraal punt is dat de boer geld kan verdienen met bomen. Op zich niet vreemd dat naar boeren wordt gekeken, want zij bezitten veruit de meeste grond. Dus ja, als je ruimte zoekt voor 3 miljard bomen dan kan je niet om de boeren heen.

De vraag is echter of het GLB de enige, en beste, route is naar biodiversiteit en klimaatherstel via bomen. Immers, wanneer financiële opbrengst het leitmotiv is zijn de bomen in tijden van minder opbrengst een kostenpost. En kostenposten, die moet je over het algemeen zo laag mogelijk houden.

Boeren kunnen met agroforestry zeker een belangrijke rol spelen in het realiseren van drie miljard bomen. Maar even zo belangrijk is het behoud van de bossen en bomen die er al zijn. Door deze bossen te beschermen en waar mogelijk uit te breiden, kan de biodiversiteit die er al is behouden blijven en zelfs verbeterd worden. Deze bossen worden niet beheerd door boeren, maar door particulieren en natuurorganisaties. Zij krijgen geen geld vanuit het GLB. Willen de Europese Commissie en het Europees Parlement serieus werk maken van de bossenstrategie, dan zullen ze in de meerjarenbegroting, naast het GLB, geld moeten vrijmaken voor meer bomen in de EU.

Anja Haga

Dit artikel is op 9-9-2020 gepubliceerd in het Friesch Dagblad .

Verandering: lessen uit de coronacrisis

Sat, 11 Jul 2020 14:26:56 GMT

Verandering: lessen uit de coronacrisis 11-7-2020

Verandering: De Berchrede fan it flakke lân

Waarom is verandering zo moeilijk? Op vrijdag dertien maart hoorde ik dat ik de maandag daarop niet meer naar kantoor mocht komen, vanwege corona. Jakkes, dacht ik, wat onhandig. Inmiddels ben ik er helemaal aan gewend, en vraag ik me soms af hoe het agendatechnisch allemaal moet als ik weer vergaderingen op locaties heb. Verandering roept weerstand op. Daar ben ik niet uniek in, veel mensen zullen dit herkennen. Waar het echt opvalt is de politiek. Als er vanuit de politiek een voorstel komt weet je één ding zeker: er komt weerstand. De verandering is te groot, te klein, te langzaam, te snel of het is de verkeerde verandering. Zo niet in coronatijd. Er werd snel doorgepakt en veranderingen waren een feit voordat iedereen zijn of haar zegje had kunnen doen. Hoe anders verloopt het met de andere crisis waar we middenin zitten, de klimaatcrisis.

Klimaatverandering en Green Deal

Na jaren van praten, talloze klimaattops, klimaatakkoorden en klimaatwetten laat echte actie nog steeds op zich wachten. Klimaatverandering is als een sluipmoordenaar. Het waart rond, maar je kunt je ogen ervoor sluiten als je wilt. Tot je zelf slachtoffer wordt. Vroeg of laat zal dat gebeuren. De Europese Commissie gaat de klimaatcrisis te lijf met een Green Deal. Een veelomvattend plan om Europa het eerste klimaatneutrale continent te laten worden. Er is sprake van crisis dus aan de slag met dit actieplan, zou je denken. Maar nee, voor velen is de Green Deal niet de gewenste verandering, het gaat veel te ver, of juist niet en het gaat te langzaam of te snel.

Een van de ambities van de Europese Commissie is het aantal beschermde natuurgebieden uitbreiden van 18% naar 30% van het oppervlak van Europa. Niet als luxe of als linkse hobby, maar omdat het essentieel is voor het voortbestaan van de mens. Groen helpt om CO2 vast te houden, helpt om de temperatuurstijging van de aarde tegen te gaan en groen zorgt voor biodiversiteit wat uiteindelijk de basis is voor ons voedsel. Een noodzakelijk plan dus. Toch zijn er mensen die zeggen dat 30% natuur echt niet mogelijk is. En zeker niet ten koste mag gaan van landbouwgrond. Daarmee hebben we een ander issue te pakken. Namelijk dat je in het klimaatdebat voor je het weet óf aan de landbouwkant óf aan de natuurkant wordt neergezet. Terwijl het volgens mij niet zo strikt gescheiden is. Landbouw is natuur, met meer of mindere mate aan biodiversiteit, en natuur zorgt voor medicijnen en voedsel, direct of indirect. Landbouw en natuur liggen in elkaars verlengde en kunnen niet zonder elkaar. Net als de mens niet zonder voedsel kan.

Europese samenwerking

Uiteindelijk komt het in elke crisis aan op keuzes en overheden die doorpakken. Dat is nog niet zo makkelijk, zeker niet op Europees niveau. Waar lidstaten aan de ene kant de voordelen plukken van Europese samenwerking op het gebied van handel, willen ze aan de andere kant zo min mogelijk Europese bemoeienis uit angst om overruled te worden. Een beetje als een gedwongen huwelijk. Zoals liefde niet valt te sturen is de eensgezindheid tussen lidstaten niet af te dwingen. Omdat onze economieën grensoverschrijdend functioneren en milieuproblematiek zich niet aan grenzen houdt, zullen ook (politiek-bestuurlijke) oplossingen supranationaal gevonden moeten worden. Dat kan als iedereen onder ogen durft te zien dat er sprake is van een crisis en er dus maatregelen nodig zijn die op lange termijn goed zijn voor ons allemaal. Er worden miljarden gestoken in het opstarten van de economie. Prima, maar dat heeft alleen zin als het gebeurt op een manier die op lange termijn houdbaar is. Anders moeten we straks nog vele miljarden méér pompen in het herstellen van gezondheids- en milieuschade. Dat betekent vergroening van de economie en het op kosten zetten van milieuschade. Dit leidt tot duurzame banen, figuurlijk en letterlijk. Juist als dit op grote schaal gebeurt wordt een verandering in gang gezet waar iedereen baat bij heeft.

Hiermee pleit ik niet voor grenzeloze globalisering. De coronacrisis heeft ons laten zien dat vrije wereldhandel niet alleen maar voordelen heeft en dat het neoliberalisme zijn beste tijd heeft gehad. Als spullen van ver moeten komen en de aanvoerlijnen worden afgesneden dan is er direct een probleem. Zeker als een paar monopolisten de markt domineren. Dat geldt niet alleen voor mondmaskers maar ook voor voedsel. De reflex om meer nationaal te gaan regelen lijkt dan ook een logische. Meer lokaal produceren geeft een gevoel van controle en omdat er minder transport bij komt kijken is het nog duurzamer ook. Tegelijk is niet alles lokaal te regelen. Zo heeft Europa vrijwel geen grondstoffen in de bodem en is ze afhankelijk van de wereldmarkt voor medicijnen. Nederland is te klein om het zonder export en import te kunnen stellen. Een groene economie start lokaal, maar kan alleen functioneren als er sprake is van een gelijk speelveld op minimaal Europees niveau. Dat gaat de markt zelf echt niet regelen. Er is een grotere rol van de overheid nodig om dit voor elkaar te krijgen. Dat is misschien wel de grootste verandering waar we voor staan.

Veel lidstaten, en Nederland zeker, vinden Europese regels niet altijd prettig. Zo zijn aanbestedingsregels bedoeld voor een goed functionerende interne Europese markt, met vrije en eerlijke concurrentie, maar leiden ze in de zorg tot onnodige administratieve lasten. Waar het averechts werkt moet je ermee stoppen, maar in het Europees landbouwbeleid van de afgelopen jaren is juist gebleken dat door te weinig vergroeningsregels er nauwelijks resultaten zijn geboekt. In de Green Deal wordt met de Farm to Fark Strategy ingezet op 50% minder gebruik van pesticiden en uitbreiding van biologische landbouw naar 25% van de markt (in Nederland schommelt dat nu rond de 5%). Duidelijke doelstellingen die alleen gehaald gaan worden op Europees niveau. Echter, ‘Brussel’ kan dit willen, uiteindelijk is het aan de lidstaten om ermee in te stemmen. Zijn die in staat om beslissingen te nemen in Europees belang en voor de lange termijn, dus echte verandering in gang te zetten, of laten ze hun oren neigen naar anti-Europese nationalistische partijen en de angst voor zetelverlies?

Bezinning

De coronacrisis, en eerder de bankencrisis, laat wereldwijd genadeloos het falen van menselijk handelen zien. Ach, als het misgaat is er altijd nog een overheid om het op te lossen, echter een goed functionerende overheid grijpt niet alleen achteraf in, maar voorkomt dat een crisis ontstaat. Een goed functionerende overheid kijkt niet alleen naar zetelwinst op korte termijn, maar naar het algemeen belang en de lange termijn. Als je kijkt naar het hedendaags gesteggel over de klimaatcrisis zou je moedeloos kunnen worden. Ik vind het rustgevend dat het uiteindelijk niet de mens, maar God is die voor ons zorgt. Hij heeft de aarde gemaakt, en alles wat daaruit voortkomt ligt in Zijn handen. We kunnen als mensen ons best doen, dat is het minste, maar uiteindelijk is het niet aan ons. Het leven is tenslotte als een zucht, over twee generaties kent niemand je meer. Misschien dat we daarom zo vasthouden aan wat we kennen. Verandering herinnert ons aan onze nietigheid. Terwijl dit weten ook zou kunnen aansporen tot verandering. Je kunt het op korte termijn goed regelen voor jezelf en alles bij hetzelfde houden. Het is niets waard als hiermee generaties na ons niet in staat worden gesteld om een goed leven te leiden.

Hoop

Wat de coronacrisis ons ook heeft laten zien is dat de mens heel goed in staat is om zich aan te passen aan verandering en snel als het moet. Binnen een week, nou ja misschien twee, werkten veel mensen thuis alsof het nooit anders geweest was. Had de overheid dit buiten crisistijd om als maatregel ingevoerd dan hadden we er jaren over gedaan en hadden veel organisatieadviesbureaus er goed geld aan kunnen verdienen. Wat zou het toch mooi zijn als we met dezelfde flexibiliteit en actiegerichtheid de klimaatverandering te lijf zouden gaan. Dat we het weer opstarten van de economie aangrijpen om het anders, groener te gaan doen. Niet alleen aan onszelf denken, maar aan de generaties na ons. Zodat over, hopelijk niet al te lange tijd, we ons niet meer kunnen voorstellen hoe het was om in benzineauto’s te rijden, tussen plastic te moeten zwemmen en kiloknallers te eten. Dat we verandering omarmen, omdat het uiteindelijk iets moois kan opleveren.

Anja Haga

Op 11 juli is het gesprek over bovenstaand essay uitgezonden op NPO2. Het gesprek is hier terug te zien.

Het essay is 10 juli 2020 gepubliceerd op De Moanne en op 20 juli 2020 op Het Goede Leven .

Nederland een slimme handelsnatie?

Mon, 15 Jun 2020 14:11:52 GMT

Nederland een slimme handelsnatie? 15-6-2020

2021 wordt, als het aan de Europese Commissie ligt, het jaar van de trein. Je zou zeggen, een mooie kans voor Nederland om te stoppen met het promoten van de luchtvaart en geld te gaan steken in een betere infrastructuur op het spoor. Snellere, goedkopere verbindingen en efficiënte nachttreinen, zodat het grootste deel van Europa met de trein te bereiken is. Gezien de spoorverschillen tussen de landen kan Nederland dit niet alleen en kan Europa dit niet zonder de lidstaten. Als slimme handelsnatie zou Nederland hierin voorop kunnen lopen.

Wat doet Nederland? Werken aan een steunpakket voor de luchtvaart. Volgens het kabinet is vliegen namelijk coronaproof, ook zonder de anderhalve meter. Het herinnert me aan die keer, lang geleden toen ik nog wel vloog, dat ik in een stoel voor een snipverkouden collega in het vliegtuig zat. De dag erna was ook ik snipverkouden. U begrijpt hoe ik tegen vliegen en corona aankijk. Wat ik echter nog onbegrijpelijker vind is dat het kabinet de toestellen zo snel mogelijk weer en masse de lucht in wil hebben.

Door het grotendeels stilvallen van de luchtvaart is de uitstoot van stikstof, CO2 en fijnstof enorm teruggelopen en geluidshinder bijna helemaal verdwenen. Dat moet toch heerlijk zijn als je in de buurt van Schiphol woont. Ooit sliep ik een keer in Aalsmeer. Ik was de kamer nauwelijks binnen toen ik dacht dat het plafond naar beneden kwam. Het bleek een landend vliegtuig en de mensen achter de raampjes zwaaiden vriendelijk. Het zal geen pretje zijn om daar zomers buiten te zitten.

Als de milieuschade van de luchtvaart zou worden doorberekend in de tickets is het maar zeer de vraag of de luchtvaart toekomst heeft. Als Nederland slim is zet ze in op een steunpakket voor duurzaam vervoer. Een pakket waarin in ieder geval korte afstandsvluchten worden beperkt en kerosine wordt belast. Waarin touringcars worden omgevormd tot coronaproof, CO2-neutrale wagenparken. Een pakket waarin wordt geïnvesteerd in het spoor in Nederland en daarbuiten.

De coronacrisis gaat een keer voorbij, maar de klimaatcrisis daar zitten we middenin. Dat er miljarden worden gestoken in de economie is logisch, maar doe dat op een manier die zowel corona- als klimaatproof is. Dat levert niet alleen banen op voor de korte termijn, maar duurzame banen in heel Europa. Dat is pas slim.

Anja Haga

22 juni 2020 gepubliceerd op de website van het Wetenschappelijk Instituut van de ChristenUnie .

Klimaatverandering is als hoge bloeddruk

Wed, 06 May 2020 14:05:12 GMT

Klimaatverandering is als hoge bloeddruk 6-5-2020

Met de ene hand geeft dit kabinet miljarden om de stikstof terug te dringen, terwijl ze met de andere hand miljarden steekt in het in de lucht houden van vliegtuigen. Hoe is dat te rijmen met elkaar?

Eurocommissaris Frans Timmermans zei laatst in het Europees Parlement dat klimaatverandering beschouwd kan worden als hoge bloeddruk. Negeer je het dan zal het je uiteindelijk doden. Over het algemeen zijn politici niet zo goed in het aanpakken van hoge bloeddruk. Je ziet geen snelle resultaten, dus je wint er de verkiezingen niet mee. Des te meer bijzonder dat dit kabinet miljarden vrijmaakt om de stikstofcrisis aan te pakken. Of het genoeg is, en voor de juiste zaken wordt ingezet, is een tweede, ze onderneemt in ieder geval actie. Maar ik kan me toch niet aan de indruk onttrekken dat een bepaald deel van de coalitie toch gezwicht is voor snelle resultaten. Waarom zou je anders miljarden steken in het redden van KLM?

De miljardensteun aan KLM is noodzakelijk voor de economie zegt Hoekstra. Uiteraard. Maar we zagen de laatste weken dat de luchten schoner zijn en iedereen weet dat vliegen slecht is voor het klimaat. Als er dan al geld gaat naar KLM dan alleen als je zeker weet dat het voortaan milieuvriendelijker zal zijn dan voorheen. Maar aan die voorwaarden moet nog worden gewerkt.

De Europese Green Deal, het masterplan van Timmermans tegen klimaatverandering, loopt door corona vertraging op. Juist nu er sprake is van een pandemie is het van belang om door te gaan met de Green Deal. Omdat het onvermijdelijk is dat we straks midden in een economische crisis zitten. Als corona de kop in is gedrukt zullen we niet gewoon de draad weer oppakken met elkaar. Prioriteiten zullen herschikt moeten worden. Niet alleen ver weg in Brussel, maar ook in de lidstaten zelf.

Wat mij betreft geven de Europese Commissie én het Europees Parlement het goede voorbeeld aan de lidstaten door in haar keuzes vol te gaan vóór de Green Deal. Laat groene hervorming het leidmotief zijn in het verstrekken van miljarden aan economische steun. Dat is niet beperkend, maar verruimend. Juist het verlagen van de hoge bloeddruk kan zorgen voor banen. Ook in de lidstaten. Ook bij KLM.

Anja Haga

Dit artikel is gepubliceerd op wi.christenunie.nl

Alleen samen in Europa

Mon, 20 Apr 2020 14:01:58 GMT

Alleen samen in Europa 20-4-2020

Er is een tekort aan mondkapjes, medische apparatuur en medicijnen. Niet alleen in Nederland, maar in heel Europa en daarbuiten. De VS ging er met de mondkapjes van de Duitsers vandoor, de Italianen met die van Nederland. Het gevolg is dat bevriende landen rollebollend over straat gaan. Onze Rijksoverheid benadrukt dat we elkaar allemaal nodig hebben met de slogan 'Alleen samen krijgen we Corona onder controle'. Gaat samen alleen over Nederland, of ook over Europa en landen daarbuiten?

Wat de Coronacrisis duidelijk maakt is dat Europa afhankelijk is van de wereldmarkt. Dat is een feit en het is niet terug te draaien. Wat je wel kunt doen is ervoor zorgen dat je een sterke speler bent op deze wereldmarkt. Daar ligt de uitdaging voor de Europese Unie. Terwijl Europese regeringsleiders kibbelen, lachen China, Rusland en de VS in hun vuistje.

De rol van de Europese Unie is op het gebied van gezondheidszorg vooral ondersteunend en coördinerend. Zo legt de Europese Commissie nu in het kader van RescEU, het EU-financieringsmechanisme voor ‘civiele rampen’, medische voorraden aan. De voorraad wordt opgeslagen in een lidstaat en de verdeling wordt beheerd door het Coördinatiecentrum voor respons in noodsituaties (ERCC). Ook wordt er behoorlijk geïnvesteerd in wetenschappelijk onderzoek, zoals het ontwikkelen van vaccins. Veel meer kan de Europese Commissie niet, want de zorgstelsels zijn heel verschillend georganiseerd in de lidstaten. Als het gaat om gezondheidszorg heeft Europa nu eenmaal niet alle macht over de lidstaten en dat hoeft ook niet. De echt uitdaging voor Europa ligt op de wereldmarkt.

Al voor de Coronacrisis was er een tekort aan medicijnen, ook in Nederland. Door globalisering en marktwerking is de productie van medicijnen sinds de jaren 80 verschoven naar China en India. In 2008 werd nog maar 20% van de grondstoffen voor medicijnen in Europa gemaakt. Daarmee is Europa afhankelijk geworden van China. Ook al verplaatsen we pillenfabrieken naar Europa en kunnen we vaccins ontwikkelen, de grondstoffen zullen nog steeds van elders moeten komen. Europa is en blijft dus afhankelijk van de wereldmarkt.

De Coronacrisis zal een keer stoppen, maar er zal ongetwijfeld (ooit) een nieuwe pandemie uitbreken. Zorg voor die tijd voor een sterke positie van Europa op de wereldmarkt. Dat kan alleen samen.

Anja Haga

Dit artikel is gepubliceerd op https://wi.christenunie.nl/weblog-detailpagina/2020/04/20/Alleen-samen

Lef voor Europa

Mon, 10 Feb 2020 14:54:03 GMT

Lef voor Europa 10-2-2020

"We betalen teveel belasting aan Europa" riep de jongen rechtsachter in het lokaal, "en politiek boeit gewoon niet". Mijn gastles over het Europees Parlement moest op dat moment nog beginnen. Er is veel onwetendheid over Europa. De nieuwe Europese Commissie heeft dit ook gezien, en wil er verandering in brengen met een twee jaar durende conferentie die de betrokkenheid van burgers bij de EU moet vergroten. Eerlijk gezegd geloof ik niet zo in deze conferentie. Wat we nodig hebben zijn politici met lef.

De meeste mensen die ik spreek willen vooral dat de politiek besluiten neemt, met name over zaken die zij belangrijk vinden. Onderwerpen die mensen belangrijk vinden zijn volgens het opiniepanel van NPO Radio 1 klimaatverandering en zorg. Je zou dus denken dat Europese politiek volop leeft bij de Nederlanders, want die bemoeit zich nu precies daarmee. Dit valt tegen. Wat in Brussel gebeurt is voor velen gevoelsmatig en letterlijk ver weg.

Dat ligt echter niet aan Brussel zelf. Nationale politici zetten zich veel te vaak af tegen Europa. Premier Rutte gaat hierin voorop, toen hij vorig jaar de woorden sprak dat Europese verkiezingen “niet zo relevant” zijn.

Ook binnen de ChristenUnie lijkt soms sprake van een ambivalente houding tegenover Europa. “Wel samenwerken, maar geen superstaat” was de verkiezingsslogan in 2019. Want: ‘Een steeds hechtere Unie gaat klemmen’. Inderdaad, meer regels kunnen gaan klemmen. Maar de Europese Unie is meer dan regels. De Europese Unie kan juist op het gebied van mondiale vraagstukken, zoals klimaatverandering, een betekenisvolle rol vervullen.

Naar mijn mening is zelfs een hechtere Unie noodzakelijk als het gaat over aanpak van klimaatverandering. Kringlooplandbouw in Nederland is prachtig, maar heeft geen kans op succes als dit niet op grotere (lees Europese, en liefst internationale) schaal wordt toegepast en er afspraken worden gemaakt in handelsakkoorden.

Van de conferentie van de Europese Commissie verwacht ik niet veel. Waar ik wel in geloof is dat nationale politici en politieke partijen - dus ook de ChristenUnie - durven te zeggen dat de Europese Unie belangrijk is. Niet omdat Europa alles voor ons gaat regelen, maar omdat Europa datgene gaat regelen wat noodzakelijk is. Wat we nodig hebben is lef. Lef van politici om te erkennen dat Europese samenwerking noodzakelijk is. Ook als dat betekent dat je als lidstaat op onderdelen iets minder te vertellen hebt.

Gelukkig is er hoop. Op mijn vraag waar de Europese Unie zich vooral mee moet bemoeiden, antwoorden de MBO-studenten: het klimaat. Het begin van betrokkenheid is er.

Anja Haga

Dit artikel is gepubliceerd op www.wichristenunie.nl

Duurzaam transport voor een echt groen Europa

Mon, 16 Dec 2019 14:41:50 GMT

Duurzaam transport voor een echt groen Europa 16-12-2019

De Green Deal van de Europese Commissie is een goede aanzet om de CO2-uitstoot terug te dringen en Europa groener te maken. Maar er is meer nodig.

Er moet volgens de commissie veel goederenvervoer de weg af, naar water en spoor. Maar brengen de voorgestelde plannen de gewenste omwenteling van 75 procent minder vervoer over de weg? Sinds de jaren negentig zet Nederland terecht in op meer vervoer via de binnenvaart. Zo werd met behulp van een stevige subsidieregeling een flinke reeks overslagterminals langs de Nederlandse vaarwegen geopend: meer vervoer over water. We moeten alleen wel eerlijk zijn, want de voortgaande groei van het wegvervoer werd er nauwelijks door geremd. En dat in hét Europese binnenvaartland: Nederland.

Er is ook niet zozeer meer capaciteit aan Europese vaarwegen nodig – zoals de commissie voorstelt – er zijn bredere en vooral diepere vaarwegen nodig. En weliswaar is de inzet van de commissie op meer goederenvervoer per spoor lovenswaardig, maar het spoor in ons land, België en delen van Duitsland is overvol en heeft die capaciteit niet. Dat vereist tientallen miljarden aan investeringen.

Bovendien kan een echte ommezwaai in het transport niet zonder een kilometerheffing voor het goederenvervoer over de weg. Met uitzondering dan voor de LZV-truck (langere, zwaardere vrachtwagen: de zogenoemde eco-combi), die veel meer vervoert tegen dezelfde of zelfs lagere milieuoverlast.

Dé kans voor de Green Deal is kringlooplandbouw op Europees niveau

Geef positieve prikkels aan transport dat weinig of niets uitstoot. Zo kunnen we bedrijven die elektrische vrachtwagens willen gebruiken, belonen door hen toe te staan hun wagens 5 tot 10 procent zwaarder te beladen. Ook de vervuilende, sterk groeiende cruise-vaart moet aangepakt worden. Geef hybride en elektrische cruiseschepen dus kortingen op havengelden en beloon deze milieuvriendelijke schepen fiscaal.

En niet alleen op het gebied van transport, stevig belonen is op tal van fronten noodzakelijk voor een positieve verandering. Dé kans voor de Green Deal is kringlooplandbouw op Europees niveau. Een nieuw Gemeenschappelijk Landbouw Beleid (GLB) dat boeren beloont voor maatregelen die ten goede komen aan milieu en klimaat.

Het huidige systeem van inkomenssteun voor boeren geeft oneigenlijke concurrentie; het loont wanneer je de prijs laag houdt en nauwelijks iets doet voor het milieu. Hierdoor ontstaan grote verschillen tussen West- en Oost-Europa. Het is oneerlijk dat Nederlandse boeren die investeren in duurzame landbouw, benadeeld worden omdat ze hogere kosten hebben en duurdere productie. Beloon boeren wanneer ze maatregelen nemen die zorgen voor bijvoorbeeld CO2-opslag, meer biodiversiteit en agrobosbouw. Zet stappen in de richting van dat nieuwe GLB zodat het landbouwbudget hiervoor in 2030 grotendeels beschikbaar komt. Zo wordt het voor boeren aantrekkelijk bij te dragen aan het klimaat en ontstaat er een gelijk speelveld in heel Europa.

Als China kolencentrales blijft openen, is het dweilen met de kraan open

Tegelijk moeten nieuwe handelsakkoorden voorkomen dat milieuonvriendelijke producten de EU worden ingevoerd. Als de EU hard werkt aan een beter klimaat, maar China kolencentrales blijft openen, is het dweilen met de kraan open. De EU moet dus de handelsrelaties met landen zoals China scherp doorlichten om te voorkomen dat wij producten afnemen die milieuonvriendelijk zijn geproduceerd. Want zo zouden we indirect meer CO2-uitstoot steunen terwijl onze boeren en ondernemers op achterstand staan.

Het stappenplan van de Green Deal wijst in de goede richting, maar essentieel is om positief gedrag te belonen en scherp te blijven wat betreft de internationale aspecten. Alle hens aan dek voor een klimaatneutrale EU in 2050.

Artikel van Peter van Dalen, Europarlementariër ChristenUnie, en Anja Haga, kandidaat Europarlementariër

Op 16 december 2019 gepubliceerd in Trouw .

Geen landbouw zonder natuur

Thu, 12 Dec 2019 14:28:33 GMT

Geen landbouw zonder natuur 12-12-2019

"Onze oorlog tegen de natuur moet stoppen, en we weten dat het kan", zei VN-chef Antonio Guterres op 1 december, aan de vooravond van de klimaattop in Madrid. Als je Guterres hoort dan zou je denken dat de klimaattop vooral over natuur gaat. Wie het programma bekijkt ziet in de lijst vooral woorden als ‘systems’, ‘funds’ en zelfs ‘gender en climate change’, maar geen ‘nature’ of ‘biodiversity’. Tijdens de klimaattop van de afgelopen twee weken staat het terugdringen van broeikasgassen en het tegengaan van verdere opwarming van de aarde centraal. Heel goed en belangrijk dat dit gebeurt. Waarom wordt het belang van natuur, en dan met name de biodiversiteit, niet meer benadrukt?

Iets soortgelijks zien we gebeuren in de discussie over de stikstofcrisis. Het gaat hier vooral over het aanpassen van normen, wetgeving en regels zodat er weer vergunningen kunnen worden afgegeven. Als je sommige mensen moet geloven is de stikstofcrisis zelfs de schuld van de natuur. Kan je het de consument eigenlijk kwalijk nemen? De afstand van de natuur tot ons bord is enorm groot geworden. De gemiddelde consument beseft niet dat zonder een gezonde bodem, met bodemdieren zoals wormen, er überhaupt niets op je bord komt te liggen.

In oktober 2020 vindt de UN biodiversiteitstop plaats in China. Timmermans geeft met zijn Green Deal aan dat hij in maart 2020 wil komen met een biodiversiteitskader, wat op de top in oktober moet worden vastgesteld. Pas in 2021 komen er concrete maatregelen. Verder dan het aanleggen van bossen komt Timmermans nu (nog) niet.

De Green Deal is het Europese onderwerp van de komende jaren. Wat mij betreft komt er meer nadruk op de belangrijke relatie tussen natuur en landbouw. Zet in op sterke, robuuste, diverse natuurgebieden, breder dan alleen bossen. Zorg met de ‘from fark to fork’ strategie dat op groente, fruit en vlees vermeld komt te staan waar het vandaan komt, zodat de consument kan kiezen voor lokaal voedsel en de boer een eerlijke prijs ontvangt. Koppel hier een bewustwordingscampagne aan vast waarin de relatie tussen natuur, biodiversiteit en voedsel wordt benadrukt. Zet in op een toekomstbestendige landbouw door kringlooplandbouw gangbaar te maken in het nieuwe Gemeenschappelijk Landbouw Beleid (GLB). Zorg voor handelsakkoorden die voorkomen dat er oneerlijke en milieuonvriendelijke producten van buiten de EU worden ingevoerd.

Maak van een ‘oorlog tegen natuur’ een ‘strijd voor biodiversiteit en eerlijk voedsel’. Zodat iedereen beseft dat er zonder natuur geen sprake kan zijn van landbouw.

Anja Haga

Dit artikel is gepubliceerd op www.wichristenunie.nl en in het Friesch Dagblad

Green Deal kan niet wachten

Mon, 11 Nov 2019 14:22:28 GMT

Green Deal kan niet wachten 11-11-2019

Het klimaat is een van de topprioriteiten van het nieuwe Europese parlement en de Europese commissie. Binnen honderd dagen na zijn aanstelling moet Frans Timmermans met een Green Deal komen. Deze Green Deal is een alomvattend klimaatplan, wat moet leiden tot een klimaatneutraal Europa in 2050. Hoe gaat Timmermans dat doen? Immers, zowel inhoudelijk als financieel staat hij voor een grote uitdaging.

De Green Deal houdt bijvoorbeeld in dat er concrete voorstellen moeten komen voor verlaging van broeikasgassen, verbetering van biodiversiteit en circulaire economie. Zo wil Timmermans veel nieuwe bossen aanplanten, inzetten op meer duurzame landbouw en groenere steden. Een mooi streven, waarbij de grote vraag is hoe hij dit voor elkaar gaat krijgen. Een transitie in de landbouw bijvoorbeeld betekent extensivering, en dat gaat geld kosten. Hoe gaat Timmermans dat betalen? Nederland, Duitsland, Denemarken, Oostenrijk en Zweden hebben namelijk aangegeven dat de Europese begroting 1% van het NBP moet blijven (in plaats van de door de Europese commissie voorgestelde verhoging van 1,11%).

Sommige maatregelen kosten geen geld, maar leveren geld op. Zoals een CO2-grensbelasting op de import en export van producten. Ook komt er (mogelijk) een korting op de gratis rechten die vliegmaatschappijen nu ontvangen onder het Europese emissie handelssysteem (ETS). Een mooi begin. Maar Timmermans wil meer. Hij wil namelijk een Just Transition Fund om lidstaten te compenseren die nu nog sterk afhankelijk zijn van fossiele brandstoffen. Zoals bijvoorbeeld Polen, waar veel mensen in kolenmijnen werken. Ook wil hij een fonds van 1 biljoen euro voor investeringen in alle economische sectoren. De grote vraag zal zijn hoe hij dit fonds gaat vullen zolang er geen overeenstemming is over de Europese begroting.

Dat er actie nodig is om klimaatverandering tegen te gaan is duidelijk. De vraag is of het nodig is dat de lidstaten meer geld gaan afdragen, of dat de bestaande financiële middelen effectiever ingezet kunnen worden. Een klimaatneutraal Europa in 2050 bereiken we immers alleen als alle sectoren meedoen. Waarom niet alle bestaande budgetten voorzien van ‘groene’ randvoorwaarden? Dit zorgt ervoor dat ‘klimaatneutraliteit’ de basis is van alle nieuwe voorstellen en voorkomt dat ‘klimaatneutraal’ als een apart spoor wordt gezien. Wanneer alle bestaande budgetten en fondsen ‘vergroend’ worden kan Timmermans voortvarend aan de slag. En dat is hard nodig want de klimaatverandering wacht niet op de Europese begrotingsdiscussie.

Anja Haga

Dit artikel is gepubliceerd op www.wichristenunie.nl

Klimaat gekkies

Mon, 07 Oct 2019 12:35:25 GMT

Klimaat heeft gekkies nodig 7-10-2019

Jongeren die staken voor het klimaat, boeren in actie en een brandbrief van werkgevers dat tienduizenden banen op de tocht staan door de stikstofcrisis. En dat allemaal in één week tijd. Iedereen ziet het probleem van klimaatverandering, maar niemand de oplossing en iedereen strijdt voor zijn eigen hachje. Ja, we weten wel dat minder hard rijden, minder koeien, minder industrie en minder gas goede stappen zijn als het gaat om vermindering van broeikasgassen. Maar deze stappen doen pijn. En als je als bestuurder of politicus dan zo’n lastig besluit neemt, wordt je weggezet als klimaatgekkie. Je kijkt wel uit, toch?

We leven in een klein land met vrij veel mensen, dus botsende belangen zijn onvermijdelijk. Het poldermodel is prachtig, maar het zal geen definitieve oplossing bieden als het gaat om maatregelen tegen klimaatverandering. Ergens gaat het pijn doen. Je kunt namelijk niet tegelijkertijd meer huizen bouwen, de bijen de ruimte geven en de veestapels laten groeien op dezelfde oppervlakte. Er zijn geen maatregelen mogelijk waar iedereen mee kan leven. En als deze wel gevonden worden dan weet je dat ze net zo goed niet genomen hadden kunnen worden. De enige oplossing is dan ook dat er duidelijke keuzes worden gemaakt. Of het nu sanering van de veestapel is, een blijvende stop op bouwprojecten of een ander besluit.

De mensen en bedrijven die het direct treffen zullen gecompenseerd moeten worden. Dat gaat miljarden kosten en dat bedrag moet ergens vandaan komen. Oftewel: we gaan dit allemaal voelen. We kunnen allemaal een bijdrage leveren door in ons eigen leven stappen te zetten. Niks op tegen, integendeel zelfs, maar het zal niet genoeg zijn. De grootste bijdrage leveren we door in te leveren en te accepteren dat maatregelen pijn gaan doen. Dat geldt voor de architect, boer, chauffeur, directeur of wie dan ook.

Onlangs hoorde ik een bestuurder zeggen dat draagvlak de vluchtheuvel is voor bange bestuurders. Sta je voor een lastige keuze dan kun je als bestuurder of politicus altijd nog zeggen dat er geen draagvlak voor is, en weg is het probleem. Dat gaat in dit geval niet werken. Breed draagvlak voor maatregelen tegen klimaatverandering zal er niet zijn, het probleem blijft. Ik hoop dat bestuurders en politici ‘klimaatgekkies’ durven te zijn en lastige maatregelen gaan nemen. En dat wij allemaal niet kijken naar ons eigen belang op korte termijn, maar naar het grotere belang op lange termijn. Niet omdat het fijn is, maar omdat het nodig is.

Anja Haga

Dit artikel is gepubliceerd in de Leeuwarder Courant en op www.wichristenunie.nl

Tijd voor diversiteits scan

Fri, 05 Jul 2019 15:02:09 GMT

Tijd voor diversiteitsscan 5-7-2019

De TU Eindhoven heeft een vrouwenquotum vastgesteld voor hoogleraren. Eerlijk gezegd had ik het nooit zo op vrouwenquota. Het heeft iets sneus over zich. Vrouwen kunnen het blijkbaar zelf niet, en hebben hulp nodig. Maar blijkbaar zijn quota nog steeds nodig om diversiteit voor elkaar te krijgen. Hoe is het bij de ChristenUnie eigenlijk gesteld met discriminatie en diversiteit?

De ChristenUnie heb ik altijd ervaren als een vrouwvriendelijke partij, waar vrouwen volop eerlijke kansen krijgen. We leveren zelfs een vrouwelijke viceminister-president. Wat willen we nog meer? Juist daarom heb ik in de campagne voor de Europese verkiezingen vaak moeten uitleggen waarom de ChristenUnie samenwerkt met de SGP. Een partij die toch niet echt bekend staat als vrouwvriendelijk. Ik kon me eerlijk gezegd nooit zo druk maken over het vrouwenstandpunt van de SGP. Immers, vrouwen hebben voldoende keuze om politiek actief te zijn. Dat hoeft niet per se bij de SGP. Tijdens de campagne dit voorjaar werd echter door een SGP'er tegen mij gezegd dat zij niet zouden komen als ik zou spreken, “want jij bent een vrouw”. Terwijl de SGP toch had ingestemd met de gezamenlijk lijst, waar overduidelijk vrouwen op stonden. Zegt het iets over de diversiteit binnen de ChristenUnie, dat ze samenwerkt met een partij die vrouwen blijkbaar niet voor vol aanziet?

Voorheen was er binnen de ChristenUnie de werkgroep Inclusief. De laatste informatie hierover op internet, althans wat ik kon vinden, dateert van 2006. Informatie over de werkgroep multicultureel is van nog langer geleden. De meest recente stukken die ik kon vinden stammen uit 2003. Opmerkelijk dat het 13 jaar stil is geweest rond het thema diversiteit. Gelukkig verschijnt dit jaar een bundel van het Wetenschappelijk Instituut over christenen met een migrantenachtergrond, hun politieke visie en betrokkenheid. Een mooi begin, dat, wat mij betreft, nu al smaakt naar meer.

Misschien is het wel weer eens tijd voor een diversiteitsonderzoek bij de ChristenUnie. Beginnend bij de beloning van medewerkers van het partijbureau en de beleidsondersteuners die actief zijn in alle politieke lagen. Vervolgens een scan naar diversiteit. Zijn alle soorten en maten aan mensen voldoende vertegenwoordigd in alle lagen van de partij, en heeft iedereen gelijke kansen? Doet de ChristenUnie het goed, dan kan iedereen weer rustig achterover leunen voor de komende (13?) jaren. Zo niet, dan is er werk aan de winkel en tijd voor een plan van aanpak, misschien zelfs een quotum, voor diversiteit binnen de ChristenUnie.

Anja Haga

Dit artikel is gepubliceerd op www.wichristenunie.nl

Europa plasticvrij

Wed, 15 May 2019 15:42:45 GMT

Europa plasticvrij 15-5-2019

Alleen als iedereen ook de politici in het EP, het maximale doet is de stijging van de temperatuur te beperken tot 1,5 a 2 graden en zijn de gevolgen van opwarming te beheersen. Moet de consument wachten op klimaatbesluiten door de EU? Zeker niet. Iedereen kan zijn steentje bijdragen, schrijft Anja Haga, kandidaat Europarlementariër ChristenUnie-SGP in haar column* voor duurzaamplus.

Schepping

De containerramp in de Noordzee begin dit jaar heeft duidelijk gemaakt dat onze natuur kwetsbaar is. Sindsdien leef ik plasticvrij, omdat ik zorgvuldig met de Schepping om wil gaan. Mijn bijdrage is maar een druppeltje op een gloeiende plaat. Alleen als op grote schaal maatregelen worden genomen houden we de wereld schoon en is klimaatverandering tegen te gaan. Iedereen ook de Europese Unie, heeft hier een belangrijke taak in.

“Een totaalverbod op wegwerpplastic en bevooroordeling van plasticvrije alternatieven in handelsverdragen”

Plasticvrij

Mensen vragen mij vaak wat plasticvrij met het klimaat te maken heeft. Alles! Plastic wordt gemaakt van aardolie, een fossiele brandstof. Bij het gebruik van aardolie komt CO2 vrij, dat bijdraagt aan de klimaatverandering. Ook komen er vervuilende stoffen vrij. Alle reden om geen plastic meer te gebruiken. Zeker als je hoort dat elke Europeaan 30 kilo plastic per jaar weggooit en het meeste plastic binnen twintig minuten na aankoop in de prullenbak belandt. Onlangs heeft het Europees Parlement gelukkig besloten om tien wegwerpproducten waaronder wattenstaafjes en rietjes, te verbieden per 2021. Wat mij betreft komt er een totaalverbod op wegwerpplastic en worden plasticvrije alternatieven bevoordeeld in handelsverdragen.

Tegengaan opwarming

Plasticvrij leven is een goede stap, maar niet voldoende om klimaatverandering tegen te gaan. Wereldwijd is de temperatuur sinds 1850 met bijna een graad gestegen. Alleen als iedereen het maximale doet is de stijging van de temperatuur te beperken tot 1,5 à 2 graden en zijn de gevolgen van opwarming te beheersen. Dat kan alleen als de wereldwijde CO2-uitstoot in 2050 drastisch is verlaagd. Daar zijn forse maatregelen voor nodig, ook door de industrie. Zoals een minimumprijs voor CO2 en verdere verscherping in het Europese emissiehandelssysteem. Ook de luchtvaart ontkomt niet aan rigoureuze reductie van CO2-uitstoot. Denk daarbij aan accijns op kerosine en btw op vliegtickets om de milieubelasting van vliegtuigen te compenseren. Dit zijn maatregelen die Europa kan en moet nemen.

Trein alternatief voor het vliegtuig

Moet de consument dan wachten op klimaatbesluiten door de EU? Zeker niet. Iedereen kan zijn steentje bijdragen. In Nederland is twintig procent van de CO2-uitstoot afkomstig van verkeer en vervoer. Door zorgvuldig te kiezen voor de manier waarop je reist kun je een positieve impact op het milieu maken. Wandelen en fietsen is sowieso goed, maar dat kan niet altijd. Voor afstanden tot 1000 kilometer is de trein een prima alternatief voor het vliegtuig. Ook nu al. Om het nog makkelijker te maken voor de consument kan de EU zorgen voor goede internationale spoorverbindingen in heel Europa.

“Accijns op kerosine en btw op vliegtickets om de milieubelasting van vliegtuigen te compenseren, zijn maatregelen die Europa kan en moet nemen”

Tanknetwerk duurzaam vervoer met standaard laadpas en stekker

Ook in het autovervoer is nog veel te winnen. Naast elektrische en waterstofauto’s zijn ook groengas en blauwe diesel prima alternatieven. Het wordt de gebruiker helaas niet altijd gemakkelijk gemaakt. Wanneer je elektrisch rijdt, kan het zijn dat je in het buitenland niet kunt tanken omdat er een andere stekker wordt gebruikt of omdat de laadpas niet werk. Auto’s op waterstof, groengas en blauwe diesel kunnen nog lang niet overal tanken. De EU moet dan ook zorgen voor een Europees tanknetwerk voor elektrisch vervoer, waterstof, blauwe diesel en groen gas. In veel milieuzones krijg je vanwege het kenteken toch een boete ook al rijd je op blauwe diesel of groengas. Degelijke boetes moeten worden kwijtgescholden als de bestuurder kan aantonen dat er duurzaam is getankt.

“EU moet zorgen voor Europees tanknetwerk voor elektrisch vervoer, waterstof, blauwe diesel en groen gas”

Kortom, je kunt zelf nu al veel doen als consument om CO2-uitstoot tegen te gaan. De EU heeft de taak om díe maatregelen te nemen die ervoor zorgen dat het makkelijk is om CO2-neutraal te leven. Alleen als iedereen zijn steentje bijdraagt is de opwarming van de aarde te beheersen.

Anja Haga

Dit artikel is op 14 mei 2019 gepubliceerd op duurzaamplus.nl:

https://www.duurzaamplus.nl/politiek/europa/christenunie-plasticvrije-eu/

Europa en onze ontlasting

Wed, 01 May 2019 14:53:42 GMT

Europa en onze ontlasting 1-5-2019

Ontlasting moet deel worden van onze economie. En dat moeten we in Europa regelen.

Als het gaat over klimaatverandering en afname van biodiversiteit zijn er nog steeds mensen die denken dat het allemaal niet zo'n vaart zal lopen. Wat betreft Europa zijn er nog steeds mensen die menen dat we wel zonder Europese samenwerking kunnen Klimaatverandering en het belang van de Europese Unie zijn redelijk abstracte begrippen en ongrijpbaar. Ze hebben echter beiden alles te maken met vrede en welvaart in Nederland.

In het kader van de Europese verkiezingen mocht ik een bijdrage leveren aan de documentaire 'Europa voor beginners' van Omrop Fryslân. De opnames waren bij Wetsus, het 'European centre of excellence for sustainable water technology' in Leeuwarden. Hier wordt onder andere onderzoek gedaan naar de mogelijkheid om met bacteriën uit menselijke ontlasting bioplastics te maken. Denk aan legopoppetjes van poep. Dat blijkt technisch ook nog te kunnen. Europese wetgeving laat het eindresultaat echter (nog) niet toe op de markt. Een 'product' dat eenmaal het label afval heeft, houdt het label afval. Recyclen is dus nog niet altijd mogelijk.

In de gesprekken die ik voer tijdens de campagne gaat het uiteraard vaak over het belang van de Europese Unie. Soms merk ik een soort gemakzucht of vanzelfsprekendheid over de vrijheid en welvaart die we kennen. Alsof het nooit anders is geweest en het nooit anders zal worden. De waarde van de Europese Unie in het eigen leven is niet voor iedereen goed zichtbaar, waardoor het niet voor iedereen duidelijk is waarom je zou moeten gaan stemmen. Aan de ene kant is dit eigenlijk wel mooi, want het maakt duidelijk hoe goed we het hebben in Nederland. Aan de andere kant lijken we hiermee ook een beetje op kikkers in een opwarmende pan water. Terwijl wij ons buikje vol eten, nieuwe kleren kopen en leuke dingen doen warmt de aarde op en zijn er steeds minder insecten waardoor onze voedselvoorziening op termijn in gevaar komt.

We moeten geen kikkers zijn, maar actie ondernemen. Die circulaire economie komt er niet vanzelf. We moeten de handen ineenslaan, het liefst in Europa. Nieuwe Europese wetgeving kan het mogelijk maken dat menselijke ontlasting uiteindelijk onderdeel wordt van de economie. Oftewel, van belasting naar ontlasting. Dan dragen wij ook zelf als mensen bij aan een circulaire economie, en het halen van de klimaatdoelen.

Europa en klimaatverandering zijn soms abstract. Dat roept de kikker-reflex op. Maar beide thema’s zijn o zo belangrijk. Door ze concreet te maken, zien we dat belang.

Europa en onze ontlasting: concreter wordt het niet!

Anja Haga

Dit artikel is gepubliceerd op www.wichristenunie.nl

Betrouwbaar en betaalbaar biovoedsel

Tue, 12 Mar 2019 16:47:17 GMT

Betrouwbaar en betaalbaar biovoedsel 12-3-2019

Herkomst

Steeds meer mensen eten biologische producten, en zijn bereid daarvoor te betalen. Mensen doen dat omdat ze een bijdrage willen leveren aan de biodiversiteit en de boer een eerlijke prijs willen betalen. Prachtig, maar uit onderzoek van de Europese Rekenkamer onlangs blijkt dat niet altijd duidelijk is waar de bioproducten vandaan komen. Dat kan natuurlijk niet. De hogere prijs die consumenten betalen voor bioproducten moeten landen bij de bioboeren, en mensen hebben recht op te weten wat ze eten. Daarom is het belangrijk dat bioproducten, ook van buiten de Europese Unie (EU), gecheckt worden. Elk bioproduct in het schap moet voorzien zijn van een duidelijk label, zodat duidelijk is waar het product vandaan komt.

Controle

Biologische producten zijn vaak duurder, maar er is geen wetenschappelijke test om te bepalen of een product biologisch is. Daarom is een betrouwbaar controlesysteem belangrijk. In Europa bestaat het biologisch keurmerk. Dit staat verplicht op alle biologische producten die in de EU zijn geproduceerd. Gelukkig maar, want daardoor weet de consument zeker dat ze een biologisch product koopt en dat de hogere prijs naar de bioboer gaat. Nog mooier zou het zijn als ook de herkomst van het product vermeld wordt. Dan kan de consument gericht kiezen voor voedsel van dichtbij. Voedsel van dichtbij voorkomt onnodig vervoer en CO2-uitstoot, en het versterkt de lokale economie. Door kortere ketens krijgen boeren en telers een eerlijke prijs voor hun producten. Dat is niet alleen prettig voor de lokale boeren, maar het is ook prettig als consument om te zien waar het eten vandaan komt. Dat kan met producten uit de eigen regio.

Opmars

Biologisch voedsel is al jaren in opmars. Tussen 2010 en 2016 steeg de hoeveelheid landbouwgrond in de Europese Unie daarvoor met een derde tot 12 miljoen hectare. In die periode nam de winkelomzet met bijna 70 procent toe tot ruim 30 miljard euro. Het grootste deel van de biologische producten die in Europa worden geconsumeerd komt dan ook uit de EU, maar er wordt ook uit meer dan honderd landen daarbuiten geïmporteerd. Voor Europese producten is het biologisch keurmerk verplicht, maar voor producten van buiten de EU is dit niet het geval. De Europese Rekenkamer heeft geconcludeerd dat juist bij import van producten van buiten Europa de check op herkomst van bioproducten beter kan. In sommige gevallen kost het meer dan drie maanden om uit te zoeken waar het product vandaan komt. Als het zo ingewikkeld is om de herkomst te achterhalen is de kans groot dat lang niet alles gecheckt wordt. En dat is ondermijnend voor de markt van biologische producten. Immers, waarom zou een boer nog langer biologisch boeren als het product uiteindelijk niet als biologisch herkenbaar in het schap belandt? De kans is dan immers groot dat de boer uiteindelijk geen eerlijke prijs ontvangt voor het product.

Biologisch streekproduct

In Europa kennen we al het biologisch keurmerk. Een logische volgende stap is dat ook biovoedsel dat geïmporteerd wordt van buiten de EU goed gecheckt wordt op afkomst, en bij een groen vinkje voorzien wordt van het (Europees) biologisch keurmerk. Nog mooier zou het zijn als bij alle biologische producten, naast het keurmerk, ook wordt aangegeven waar het product precies vandaan komt. De consument kan dan niet alleen in één oogopslag zien of een product gegarandeerd biologisch is, maar ook waar het product vandaan komt. De keuze voor een regionaal product is vervolgens snel gemaakt. Dan eet niet alleen de Fries biologische broccoli uit Fryslân, maar ook de Italiaan biologische olijven uit eigen streek. Betrouwbare en betaalbare biologische producten komt uiteindelijk ons allemaal, en de Schepping, ten goede.

Anja Haga

Dit artikel is op 23 maart 2019 gepubliceerd in het Friesch Dagblad .

Opinie Anja Haga

De EU zwijgt al tien jaar over de bescherming van godsdienst. Dat moet veranderen

De EU zwijgt al tien jaar over de bescherming van godsdienst. Dat moet veranderen 9-8-2023

De stress van klimaatkeuzes

De stress van klimaatkeuzes: begin maar met kleine dingen 27-7-2023

Anja Haga volgt Peter van Dalen op in Europees Parlement

Nieuws: Anja Haga volgt Peter van Dalen op in Europees Parlement

30 juni 2023

Europa biobased

Europa biobased 26 mei 2023

Na een schoonmaakactie op het strand ging Anja plasticvrij leven

Na een schoonmaakactie op het strand ging Anja plasticvrij leven

Dec 2022

Nederland doet er niet verstandig aan uit de muntunie te stappen

Nederland doet er niet verstandig aan uit de muntunie te stappen

﻿ 24-6-2022

Klimaat vraagt om oorlogsradicaliteit

Klimaat vraagt om oorlogsradicaliteit 16-4-2022

Met zijn Europese klimaatpakket komt Frans Timmermans maar net op tijd

Met zijn Europese klimaatpakket komt Frans Timmermans maar net op tijd 17-9-2021

Een levensvatbare Europese Unie: An ever closer union?

Een levensvatbare Europese Unie: An ever closer union? 19-6-2021

Vergroenen is goed voor de economie

Vergroenen is goed voor de economie 23-3-3021

Bidden voor het klimaat

Bidden voor het klimaat 27-2-2021

Extra steps needed to maximize EU’s influence on international climate policy

Extra steps needed to maximize EU’s influence on international climate policy 2021

Plasticvrije vastentijd

Plasticvrije vastentijd 27-01-2021

The COP15 in Kunming as a stress test for EU’s biodiversity diplomacy

The COP15 in Kunming as a stress test for EU’s biodiversity diplomacy 2021

De Europese klimaatwet is strenger dan de Nederlandse regels. Wat betekent dat?

De Europese klimaatwet is strenger dan de Nederlandse regels. Wat betekent dat? 8- 1-2021

Duurzaam vliegen is voorlopig een utopie

Duurzaam vliegen is voorlopig een utopie 28-12-2020

Level playing field in trade and the consequences for environmental protection

Level playing field in trade and the consequences for environmental protection 2021

Een boom planten kan bijna iedereen

Een boom planten kan bijna iedereen 1-12-2020

The reality of climate spending

The reality of climate spending 2020

Kernafval in de achtertuin

Kernafval in de achtertuin 26-10-2020

CAP: salvation or Achilles’ heel of Europe?

CAP: salvation or Achilles’ heel of Europe? 2020

Nederland moet aan de bak met Europese klimaatwet

Nederland moet aan de bak met Europese klimaatwet 8-10-2020

Laat de kinderen op Moria niet aan hun lot over

Laat de kinderen op Moria niet aan hun lot over 8-9-2020

Drie miljard bomen in de EU wordt een lastige zaak

Drie miljard bomen in de EU wordt een lastige zaak 2-9-2020

Verandering: lessen uit de coronacrisis

Verandering: lessen uit de coronacrisis 11-7-2020

Nederland een slimme handelsnatie?

Nederland een slimme handelsnatie? 15-6-2020

Klimaatverandering is als hoge bloeddruk

Klimaatverandering is als hoge bloeddruk 6-5-2020

Alleen samen in Europa

Alleen samen in Europa 20-4-2020

Lef voor Europa

Lef voor Europa 10-2-2020

Duurzaam transport voor een echt groen Europa

Duurzaam transport voor een echt groen Europa 16-12-2019

Geen landbouw zonder natuur

Geen landbouw zonder natuur 12-12-2019

Green Deal kan niet wachten

Green Deal kan niet wachten 11-11-2019

Klimaat gekkies

Klimaat heeft gekkies nodig 7-10-2019

Tijd voor diversiteits scan

Tijd voor diversiteitsscan 5-7-2019

Europa plasticvrij

Europa plasticvrij 15-5-2019

Europa en onze ontlasting

Europa en onze ontlasting 1-5-2019

Betrouwbaar en betaalbaar biovoedsel

Betrouwbaar en betaalbaar biovoedsel 12-3-2019

24-6-2022